Raphael Warjri
Ynda la dep kita ki khyndai miet khyndai sngi, ki ñiangblei ñiangpyrsit ki sa mih noh da ka ba suk haba la dep la ka pali ban wan hiar ha ka met jong iwei-pa-iwei I khyllung ba la kha ha pyrthei. Ki khanatang Khasi ki kdew shai ba u ñiangpyrsit bad ñiangkhar ki dei ki jingpang ba hiarblei, kumta ym ju bit ban pynthut namar ba ioh thynrei ki blei. Lada kaba thut ka dei ba ym leh khnang lane ka ba shu jia ryngkhat ruh lah ban thynrei, hynrei dang lah ban nguhlet bad ïasaid lyngba ka ba thang jaiñnep ban kyrpad kyrpon ban palei mynsiem. Hynrei lada dei ka ba thut na ka daw ba ym suitñiew lane ba leh khnang pyrshah ïa ka ba ym bit, ka thynrei ka lah ban kham jur haduh ban lam ruh sha ka jingïap. Kumta ha ba mih ñiangpyrsit ñiangkhar la ju ïaishah ban mih syndon shabar ha ka met briew haduh ban da dap khyndai miet khyndai sngi, shwa ban khuid bad hap hi baroh ka prum na ka met bad ym ju dei ban tah dawai ban pynjah ne pynjem kumba ju leh ha ka juk mynta. Kiwei kiwei ki khñiang kum u ñianglyng-kut, ñiangthohlieh la ñiew ba ki dei ki ksuid bad donkam ban ïapan ïasaid ryngkat ka dawai dashin ban pynkhuid ïa uta u khñiang na ka met briew haduh ban da khuid ploiñ. Ki don byllai ki jingpang kiba dei ban shu ïapan ïasaid bad kita ki blei ne ki ksuid na ka bynta ban law ban loit khnang ban koit noh na kata ka jingpang ka ba bat rngiew ïa ki briew. Kumba la kdew ha shwa ba u narsaw ba thang ha ding ban kynthah ha u shiuh ne ha ka jai ba shah khap bad ka umksiar umrupa na ki syiem ki dei ki rukom pynkhiah na kaba shah khap thlen. Kane ka pynkynmaw ïa ka khanatang shaphang u thlen ba la shah theh da ka nar ba la pynum ha pajwa ban phylliew ha pdot u thlen haduh ban da iap. Ka umksiar umrupa pat ka dei kaba long kyllum na ka bynta ki ba pang ba ñiuñ, ba kin tngen kin palei. Ha ka ba ïadei pat bad ka taro ka shwar kaba dei ba hiarksuid ban shong rngiew ha ka met briew, ki nongsumar ki ïapan ne ïasaid bad ki trai ba ri ïa ka taro ka shwar ba kin pyllait noh na ki ba pang. Lada don ki trai kiba len lane kiba pyneh pyrshah, kiba sumar ki ïakhun da la ka jingtbit ban weng syndon ïa kata ka syrwet ksuid, wat lada dei ban ring saiphla shaduh sha ïing jong ki trai jong ka taro ka shwar.
Kawei na kiba kham phylla na ki rukom sumar pang tynrai Khasi ka dei ïa kiba atmiang. Ha ba at miang na khap shkor sharum tmoh ka ju don ka rukom ba dei ban kynpham lypa ïa kiba pang ba ki lah ban leh hi da lade ne da kaba synran ki ba kham san kham rangbah na ïing. Ha ka stadtip stadmaïan ka juk mynta la batai ba dei ba set um na ki kynja thied ki ba lang ban pynlong ïa ka lynghoh tmoh na khap shkor ban at ban sieb. Kita ki thied la batai ba ki dei ki ba pynmih ïa ka umbiah, ummat ne kino kino ki kynja um na ka met briew. Ha ka rukom tynrai Khasi pat ka don ka khana ba don ka jingïakhun hapdeng uta u miang bad u stong bad ba kiwei kiwei ki jynthaw ruh ki ïa don bynta ban pynduh pyndam ïa u miang. Kita kiwei pat ki jynthaw lait na u stong dei ki shiah dohkha bad ka bniat hati. Katkum ka puriskam ka don ka jingïakhun ba ïa aireng bad u miang bad uba lah ban jop ha kata ka jingïakhun u dei u phlang da ka jingïarap lang u hati, ka dohkha bad kiwei kiwei ki jynthaw. Kumta ha ba sumar at miang, la ju bthah lypa ïa kiba pang ban khie thiah dang ngir shwa ban mih ka sngi bad ba ym dei ban kren briew ïano ïano lane ban dih um ne bam eiei, bad ban leit sha madan phlang na ka bynta ban phut ne jynrat ïa u phlang naduh stong da kaba nam artat ka kyntien ‘Lah u stong ne lah u miang, jrut lah u stong’. Dei ban leh ia kane man la ka step na ka bynta lai sngi lynter bad ym dei ban pud, bad lada kum pud sngi ruh hap ban sdang thymmai biang. Hapdeng ba khie step kumta ban jynrat phlang da kaba khyllie naduh u stong, ynda la leit phai sha ïing la ju pyntrud ne syrpai da u shiah dohkha ne bniat hati. Ka bniat hati ka dei ka ba donbor ban pynkoit byllai ki jingpang ha ka met briew kynthup ruh ïa u thlen. Hynrei kaba jynrat stong bad syrpai pyntrud shiah dohkha te ka dei kaba long kyrpang tang na ka bynta u miang. Lehse ka stadtip stadmaian ka juk mynta ka lah ban shem ba u phlang ne shiah dohkha ki don ka bor pynkhiah ïa kaba at miang. Kaba sumar da kaba kren laisien ‘Lah u stong ne lah u miang’ bad sa pynkut da ka ktien ‘Jrut lah u stong’ ka lah ban long da kita kiba pang atmiang hi lane lah ban synran bad pynkap da kiba lah san lah kham rangbah. Khamtam ïa ki khyllung khynnah ba ym pat sngewthuh, donkam synran ban pynbat hi da ki trai nongpang ïa u phlang na madan phlang bad dei ban ïarap jynrat ïa u phlang naduh stong da kaba nam artat kita ki kyntien. Ha ka juk mynta lah ñiar ki ban tip ïa kane ka rukom namar ba ym ngeit shuh ynda lah kylla Khristan lane ba lah shaniah ha ki dawai doktor.
