Mairang, Jymmang 03
Ki arngut kiba la khlad noh na ka jingshah bom ha u paidbhur ha ka Sngi Thohdieng ha kawei ka shnong ha Eastern West Khasi Hills, ki dei kiba la leit trei bylla shna ‘pipe’ um.
Kine ki arngut kiba la khlad noh ki dei kiba la tip kyrteng kum u Mewal Kurbah, kumba 35 snem ka rta, bad u Harmindra Kharkylliang, 50 snem ka rta. La ong ba kine ki arngut ki dei na ka thaiñ Shyrwang.
Ka jingïap jong kitei ki arngut ka dei hadien ba ki la shah bom shah tied ha u paidbhur hadien ba la kynnoh ba ki la thmu ban batbor ïa kawei ka khynnah ha ïingsah jong ka.
Katba u Mewal u la khlad hashen, u Harmin-dra u la khlad ha lynti ha ka por ba la wan kit na Mairang sha Civil Hospital, Shillong.
Kitei ki arngut ki la shah bom shah tied ha u paidbhur uba la leit tur sha ka Dorbar Hall jong kawei ka shnong kaba ha Eastern West Khasi Hills.
Na ka liang ki baha-ïing hasem jong u Mewal ki la ïathuh ba u Mewal bad u Harmindra ki dei kiba leit bylla shna ‘pipe’ um sha katei ka shnong. Ki la ong ruh ba ha kaba ïadei bad ka jingshah tied jong u Mewal, na ka liang jong ki, ki khlem lah ban leh eiei namar u paidbhur uba la don kumba 600 ngut eiei u khlem ailad ïa ki wat tang ban kren ïa u Mewal bad wat ki bor pulit ruh ki la shah khang lad ban rung shapoh ka Dorbar Hall.
Ki bahaïing hasem ba kynthup ïa ka Kong Tilian Kurbah, hynmen kynthei bad u Bah Dmar Kurbah hynmen jong u Mewal Kurbah, ki la ong ba ki la ïoh jingtip ha ka por 4 baje janmiet bad haba ki la poi ha katei ka jaka, u para u don hapoh ïingdorbar jong katei ka shnong bad la shu ïohi tang ka khmat hynrei ym shym la ïoh ban ïakren bad ki paidbhur bad wat ban rung ma ki hapoh ïingdorbar ruh ym long bad kumta ki la shu ïa ap.
Ki la ïathuh ruh ba ban kylli ïa u para halor kata ka kam ruh ym ïoh lad bad na ka liang jong ki ruh kim shym la tip namar ki leit bylla sha katei ka jaka, bad ban kylli sabut na u Sordar Shnong ruh ym ïoh satia.
“U paidbhur hadien ba u la wan, u la beh ïa ki pulit bad ngi ki bahaïing ruh ban leit ïarap shapoh katei ka ïing ruh ym lah bad wat la u dei u para ruh, ngin leh kumno…ngi shu peit tang ka khmat ban leit ïarap ym lah naba utei u paidbhur um ailad bad ki shu sei beit na katei ka ïingdorbar bad shu thied shu bom bad ngi la shu peit da ka jingsngewsih bad ki jingpyrkhat ban leh kumno-kumno ruh ym long,” ki la ong.
Shuh shuh ki la pynpaw ruh ka jingsngewdiaw ha kaba ki bor ka aiñ bad ki nongïalam shnong ruh kim lah ban tehlakam bad kum ki bahaïing ki dap da ka jingsngewsih.
“Tip u briew jong ngi haba u leit bylla, haba u leh kam sniew ha kano ka rukom ruh ym tip hynrei ha kumba long ha baroh shi katta ha shnong ha thaw ym don kum kita ki jait akor,” ki la ong.
Ki bahaïing ki la pynpaw ruh ba ha ka jingshisha lada kata ka shnong ka lap ïa kita ki kam sniew, ka dei ban ai lane pyntip sha ka aiñ haba ym lah shuh ban bishar da ka shnong.
Na ka liang ki bahaïing ki la ong ruh ba ki bor bahalor ki dei ban shim kam ïa ki nongïalam katei ka shnong ban pynlong ka jingtohkit na kaei ka daw ban shu pynïap ha katei ka rukom.