Shillong, Nailur:
Ka Synjuk jong ki nonghikai kaba don hapoh ka All Garo Hills SSA School Teachers’ Association (AGHSSASTA) ka la pynpaw ïa ka jingsngewsih bad ka jingduh jingkyrmen kaba jur halor ka jingbym nud jong ka Sorkar Jylla ban kyntiew ïa ka tulop jong ki kaba la neh kumjuh mynta la 8 snem eiei. Ka synjuk ka la maham ruh lada ka Sorkar Jylla kam kyntiew ïa ka tulop jong ki hapoh ka artaïew, ka Synjuk kan sa pynlong da ka jingïakhih halor kane.
Wat la jan khyndai snem kata naduh u snem 2016 haduh 2024, ïa ka bainong ne ka tulop jong ki nonghikai skul SSA ym shym la pynkiew satia wat tang khyndiat ruh naduh katei ka por. Ka jingkyntiew tulop ba khatduh ïa ki nonghikai SSA la leh ha ka por jong u Myntri Rangbah barim ka jylla u Dr. Mukul Sangma hapdeng ar ne lai snem.
Ka jingkyntiew tulop nyngkong ïa ki nonghikai skul SSA jong ka Lower bad Primary la leh ha u snem 2008 na ka T.1,500 uwei u nonghikai sha ka T.3,000 kaba long ka jingkyntiew tulop kaba 100 percent ha ki saw snem.
Nalor kane, ha u snem 2010 la kyntiew biang ïa ka bainong jong ki nonghikai skul SSA Lower Primary bad Upper Primary na ka T.3,000 sha ka T.6,000 kaba long ka jingkyntiew tulop kaba 100 percent ha ki ar snem.
Shuh shuh ha u snem 2013, la kyntiew biang ïa ka bainong jong ki nonghikai skul SSA na ka T.6,000 sha ka T.9,200/T.9,900 kaba long ka ka jingpynkiew tulop kaba 65 percent ha ki lai snem.
Ha u snem 2016 la kyntiew ïa ka bainong jong ki nonghikai na ka T.9,200/ T.9,900 sha ka T.19,044/T.20,493 kaba long 107 percent ka jingkiew tulop ha ki saw snem. Naduh katei ka snem ym shym la don satia kano-kano ka jingkyntiew tulop ïa ki nonghikai SSA kata naduh u snem 2017 tad haduh u bnai Nailar 2024.
Na ka liang ka Synjuk ha ka kyrwoh ba la phah sha ki lad pathai khubor ha ka 2 tarik u Nailur 2024, ha kaba ka la pynpaw ba ka dor jong ka petrol ka la kiew palat ïa ka shiphew sien bad baroh ki mar ki mata ruh ki la kiew dor kham bun ban ïanjuor ha ki snem ba la dep kaba la buh jingeh ïa ki shi kat dei eh ban pyndap ha ïing ha sem.
“Ki jingsiew jong ngi mynta kim ïahap bad ka jingkiewdor jong ki mar baroh. Kumta ka tulop jong ngi ka dei ban shah pynkiew da ka jingpynbyrngia kaba pura shispah na ka shispah khlem pep,” la ong ka kyrwoh.
U President ka AGHSSASTA Sengkmie, u LG Momin u la ong, ka jingbym don ka jingkyntiew tulop ïa ki nonghikai SSA ha ki 8 snem ka la long kaei-kaei kaba eh bad kaba la slem bha.
U la ong ba ka dei ka jingjlan tam jong ka jingpynkiew tulop ha ka histori jong ki nonghikai SSA jong ka Jylla. Kumta kum ki nonghikai kim lah ban pdiang ïa ka jingpynkiew tulop kaba pynshong nongrim ha ka percent kum ka jingpynkiew 50 ne 90 percent ïa ka bainong.
“Ngi pyrshah jur ïa kum kine ki jingtyrwa jong ka Sorkar Jylla sha ka imlang sahlang jong ki nonghikai SSA jong ka Jylla hadien ka jingïapher kaba jrong ha ka jingpynkiew tulop,” la ong u President.
U la ong ba mynta baroh kiwei pat ki mat ba kongsan jong ki Nonghikai SSA kum ka jingïoh ïa ka tulop jong ki nonghikai ha ki Bank Account ba kyrpang, ki arrears jong ki nonghikai kiba la sahteng haduh 8 bnai jong ka PAB 2016-17 bad ka jingsiew tulop man ka por la pyndep da ka Sorkar Jylla hapoh ka jingïalam jong u Conrad K Sangma kum u Myntri Rangbah ka Jylla hynrei kaba dang sahteng mynta ka dei sa ka jingpynkiew tulop bad ka jingpynlong ryntih ïa ki jingshakri jong ki nonghikai SSA.
“Namarkata, ngi don ka jingkyrmen haduh katta katta ban pynbiang ïa ki jingdawa jong ngi ban pynkiew tulop hapoh ka jingïalam kaba tbit jong u,” la bynrap u President.
U la dawa ruh ba lada ka Sorkar Jylla kam lah ban pyndep ïa ka jingpynkiew tulop hapoh ar taiew, na ka liang ka Synjuk ka la rai ban pynlong da ka prokram jingïakhih halor kane.
Na ka liang u Secretary ka AGHSSASTA Sengkmie, u B Ch. U Marak u la ong ba ka Synjuk ka kyrpad ïa ka Sorkar Jylla ban kynthup lang ïa ki nonghikai skul rit kiba trei hapoh ka Samagra Shiksha Abhiyan (SSA) hapoh ka rukom siew bai bylla ba la pynkylla jong ka Sorkar Jylla bad pynkiew ïa ka bainong jong ki nonghikai SSA ha ka Jylla kum ka jong ki nonghikai ba man ka por jong ka jylla namar ba ka ka dei ka kamram jong ka Sorkar Jylla ban pynbeit ryntih ïa baroh ki nonghikai jong ka Jylla hapoh kajuh ka rukom siew tulop.
Shuh shuh na ka liang u Publicity Secretary ka AGHSSASTA, u Bunbunbirth R Marak u la ong ba na ka liang ka kynhun ha ka 2 tarik u Nailur 2024, ka ai ïa ka shithi pynkynmaw halor ka dorkhas sha u Myntri Rangbah ka Jylla Meghalaya, u Conrad K Sangma ba un peitngor bha ïa ki jingdawa jong ki nonghikai kaba lah neh slem bha kata ka jingpynkiew ïa ka tulop jong ki nonghikai SSA.
“Mynshuwa ngi la pynkynmaw ïa u ïa kajuh ha ki jingthoh ba man ka por hynrei kam shym la myntoi haduh mynta”, la ong u Marak.