D H Kharkongor
Ka la don mynta la kumba laisnem eiei. La ngam kynmaw shuh ïa u tarik bad ïa u bnai hynrei nga kynmaw ba ka dei hamar ba nohphai ka sngi ba nga bad I bah Rit ngi ïa leit kiew kai ïa uto uto u klia rlum uba don ha ka khlaw Mawpat. Ngi ïa sdang namar pyrshah ka lynti ban leit sha SanKer bad kiew suki jai ïa uto u syntailum tad haduh ka kliar nakaba ngi lah ban iohi shynna baroh sawdong. Na uta u kliar lum ba lah ban iohi kyndiang ïa ka them kaba don shaphang sepngi, nalor ka NEHU Campus.
Ka dei hamarpdeng jong u syntai lum ba ngi shem ïa ki katto katne ngut ki long-kmie kiba ïa wad tit bam. Ngi iohsngew ruh de ïa ka jingud jong ka ‘Chainsaw’, kaba wan na shaphang shaneng jong u syntailum.Ynda poi ha ka thymmei ba ka ud ba ngi sa sakhi ïa ki arngut ki rangbah kiba ïapynngat ïa ki diengkseh kiba don ha kato ka bynta kaba shwa ban poi tiap ha uta u kliarlum. Ka dei ruh hamar ka bynta kaba mar pyrshah bad ka bynta kaba shaneng jong ka Umshing Mawkynroh bad kaba noh pat ruh sa sha ka phang Lyngkyrding.
Uwei uba la paw ka jingstang ka jong u shñiuh, hamar neng ka sha langmat, uba phong ruh da ka T Shirt rong blue. Uwei pat de, uba kham hapoh ka kyrta, u phong da ka Sweat Shirt rong purple. Ki tang shu mar ïa iohi ïa ngi ki pynlip noh wut wut ïa ka ‘Chainsaw’ (22 ‘X’tra Power), kaba don ïa u ‘handle’ rong stem. Ki da leit shong noh ha ka ‘Blue Tarpaulin’ kaba ha ka jaka kaba ki buh ïa kiwei kiwei de ki tiar ki tar ki jong ki. Ngi sakhi ïa u khiew ja uba la iong bha ktuk kum ka karai, u klong plastic buh um dih uba lem bad ka jingtaprong saw, ïa uwei de u klongrong greyish-blue ba ki thep ïa ka umphiang kaba ki pyndonkam na ka bynta ka ‘Chainsaw’ ka jong ki, u ‘Measuring Tape’ rong stem bad ruh ka wait lyngkut. Kham harud u don u star ba la sop kyrpang ïa ka bynta kaba u shan ïa ka shalangmat da ka kynja byrni plastic, rong stem. Ka diameter ka jong ki diengkseh ba ki la pynngat kam palat ïa ka 8”-11”.
Kim jubab haba nga kylli ïa ki lada katei ka bynta kaba ki pynngat ïa ki dieng ka dang hap ne em hapoh u pud u sam jong ka ‘Law Adong’. Hynrei ka jubab kaba pynhuh ka long ba ïa ki la phah bad la siewdor, ban pynngat ïa ki diengkseh, da u ‘Myntri’ jong ka Hima Mylliem. Ngi sakhi ruh de ïa ka lynti khyndew kaba tad haduh ha kjat jong ka Law Adong, ïa ka jaka kaba ki pynkitnoh ïa kat ki dieng kiba ki la pynkhyllem bad ïa ki dak jong ki shallyntem kali. Ithuh shai ba dei ki dak jong ki Bolero Pick-Up. Nga la pyntip ïa iwei na ki nonglum khubor ïa katei ka jinglap ka jingshem nalor kaba nga thoh kyrpang ruh halor katei kaei kaei. Ynda mynta iohsngew pynban ba la mih sa ki mawpud mawsam.
Nga la ju thoh teng ruh halor ka jingdakhol ka jong ki nongdie madan ïa ki lynti ki synkien bad ruh ïa ki surok ïaid kali. Ngin nym mad ïa kane kaba ngi mad,kumne mynta,lada ki bor kiba dei khmih ki kynditbynriew naduh nyngkong ka sngi, kata, mynba dang sdang shwa dang tang uwei bad ar. Ka dei ka jingioh lad ka jong uwei kaba pynshlur ïa kiwei kiwei de. Ka plie lad ruh wat ïa uta u nongwei ne uta u bar jylla. Katta katba ki nang ïa roi sted ba katta ruh ki nangshlur. Kumta kaba la mang kyrpang na ka bynta ka ïaid ka ïeng lane ki nongleit ki nongwan (pedestrians) ka kylla long pynban ka jaka ba kin ïaphriang kyrpang ïa la ki mar-die mar-thied lane ka jaka ïadie ïathied. Ka poi haduh u pud ba hap husiar kylla u nongïaid nongïeng, kata, hangno ban ïuh ka kjat ioh ba kum ïuh ne kum puh pyllup halor ki mar ki mata ki jong ki. La kumba kiba ïaid-lynti ki dei ki nongpynwit ki nongpynthut ïa ka ïadie ka ïathied ka jong ki. Ki da thok syndon hi ruh wat ïa ka surok ïaid kali.Ka poi syndon haduh u pud ba hap ban kiar kypang sa ki kali ïa ki lem bad ïa ki mar ki mata ki jong ki. Kane kaei kaei ruh ynda mynta ka kylla long pynban kum ka ‘Drama’.
Ka mih sa ka ‘Drama’ jingpyntieng pynsmiej ioh ba kiba shah kyndang na Assam kin wan rung kyrthep shane sha Ri Khasi. Ka sawa jam ruh ka jingsngewksan ban don lem noh ïa kata ka ILP. Ngi klet noh pat ïa ka jingshisha ba kam don jingmut ïa uta uba shah kyndang na Assam ba un wan phet rieh shane lada u tip thikna ba un nym ioh ïa ka jaka ba un sher dara ne ioh ïingwai, kaba katno tam lada u tip shai ba un nym ioh ïa ka lad ban kamai kajih. Kam lah long ba un nud kat ban dakhol jubor ne knieh jubor naduh ïa ki jaka ki puta tad haduh ki ïing ki sem ki jong ngi. Kam lah long hi ruh ba un shu kñieh jubor ia ka kamai ka kajih ka jong ngi. Kan long kumta kumjuh ïangi ruh, kata, lada ngin leit tur ruma rutit sha ri kiwei. Kam don jingmut ba ngin ïa leit shata sha ri nongwei lada ngi tip shaikdar ba shata ngin mym ioh ïa ka jaka ba ngin shong ba ngin sah. Kaba katno tam lada ngi tip shaikdar ba ngin nym ioh ïa ka lad ba ngin kamai kajih. Ynda kumta ngin hap ban shu ïakrih wir, hangta ha ri nongwei, tad haduh ba ngin da iapthngan iapsliang. Kan long kumta wei ba kat ka pisa kaba ngi kynshew kyndiap ruh kan nym lah kyrda.
Ha nga ka jingpoi kyntiap seng ka jong uta uwei ka dei ka ‘Drama’. Lada um kyntiap mynta un kyntiap lano, nalor ba la shu jawdud jawsheh naduh nyngkong ka sngi ha ryngkat ka jingnang nohtymmen kaba stet stet. Hato u bapli ha ka jingnohtymmen un shu ïaipeit jawdud sah tad haduh u 2028, ïa kita kiwei pat ki riewdonbor, ba pahuh pahai ka bam ka dih?