Mexico, Nohprah:
Ki bor pyniaid ka Mexico ha ka Sngi U Blei ki la pyntip ba 13 ngut ki la duh noh ia ka jingim ha ka jingkhyllem jong kawei ka rel ‘Interoceanic’ ha ka nongbah Oaxaca.
Ki shipai duriaw jong ka Mexico, ki iathuh ba katei ka rel, kaba la kylla hadien ba ka la bakla ïaid lait na ka lynti ïaid rel jong ka nongbah Nizanda bad katei ka rel, la ong ba ka don ia 250 ngut ki briew kiba shong hapoh, kynthup ia 9 ngut ki nongtrei bad 241 ngut ki nongleit- nongwan kiba shong hapoh jongka.
Napdeng kiba don ha katei ka rel, la ïathuh ba 193 ngut ki la lait na ka jingma, katba 98 ngut ki la mynsaw, kynthup ïa ki 36 ngut kiba dang ïoh jingïarap na ka liang ka koit ka khiah.
Ka President jong ka Mexico, ka Claudia Sheinbaum ka la pynbna hapoh ka rynsan ‘X’ ba 5 ngut napdeng jong kiba mynsaw, kidei kiba don hapdeng ka jingma kaba khraw namar ki jingmynsaw jur bad ka la iathuh pat ba la phah ia ki heh ophisar sha katei ka jaka ban iarap ia kiba ha iing- ha sem jong kito kiba ngat ha katei ka jingjia baroh.
Ka ophis jong u nongiasaid aiñ jong ka Mexico, ka la dep ban plie ia ka jingtohkit halor katei ka jingjia, ong ka nongiasaid aiñ, ka Ernestina Godoy Ramos.
Ia katei ka rel ‘Interoceanic Train’, la plie ha u snem 2023 hapoh ka jingpyniaid jong u President barim jong katei ka ri, u Andres Manuel Lopez Obrador bad ka long ruh shi bynta jong ka projek kaba kham heh jong ka ‘Interoceanic Corridor Project’.
Ia kane ka jingthmu la thmu ban pynthymmai ia ka lynti rel kaba iaid lyngba ia ka Isthmus jong ka Tehuantepec, kaba pyniasoh ia ka kad lieng jong ka Mexico ha Pacific jong ka Salina Cruz bad ka Coatzacoalcos kaba don ha Gulf Coast.
Ka sorkar Mexico ka la wad ban kyntiew ia ka Isthmus kum ka lynti bad ka lad jong ka kam khaïi- pateng kaba kongsan, da kaba pynïar ia ki kad liengsuiñ, ki lynti rel bad ki jingtei karkhana da ka thong ban thaw lad ban pyniaid iew bad kyntiew ia ka ioh ka kot ha katei ka nongbah.
Ka jingshakri jong ka tnat rel ka long ruh shi bynta jong ka jingpynbor kaba kham heh ban pyniar ia ka rel kit nongleit nongwan bad kit mar ha ka thaiñ Shatei Lam Mihngi jong ka Mexico bad ban wanrah jingkylla bad pynbha shuh- shuh ia ka jinglong- jingman ha katei ka thaiñ