Chennai, Rymphang:
Da ka jingkiew sted jong ka ïoh ka kot kaba kyntiew ïa ki jingkyrmen, ka Tamil Nadu ka la pynkhreh ban poi sha ka thong jong ka ïoh ka kot kaba $1 trillion ha u snem 2031, ka mawjam kaba la khmih lynti ba kan pynmih ïa ki kam kiba kham bha bad ka ïoh ka kot kaba kham heh, watla ka US dollar kaba kham khlaiñ ka lah ban pynslem khyndiat ïa ka por, la ong ka Economic Survey of Tamil Nadu (EST5-lease) ha kine ki khyndiat sngi ba la leit.
Ka jingwad bniah ka la pynpaw ïa ka jingshisha ba ka jingkiew jong ka ïoh ka kot jong ka TN na ka bynta uwei pa uwei u briew ka la nang kiew beit ban ïa ka jingkiew ha ka ri baroh kawei.
Ha u snem 2024-25, ka jingïoh jong ka TN’s ka la poi sha ka T. 3.62 lak, kaba long 1.77 sien ïa ka jingïoh jong ka ri baroh kawei kaba long T.2.05 lak, kaba pynlong ïa ka Tamil Nadu ka jylla kaba lai ha ka jingheh jong ka ri India ha kaba ïadei bad ka jingïoh jong uwei pa uwei u briew.
“Ka Tamil Nadu ka angnud ban long ka ïoh ka kot kaba don bun trillion dollar ha u snem 2030, ka thong kaba kit ïa ka jinglah ban pynkylla ïa ki nongshong shnong jong ka kiba don 7.7 klur ngut, khamtam eh ïa ki samla kiba wad ïa ki kam kiba bha bad ka jingïohnong kaba kham heh.
Lada ka TN ka pynneh ïa ka jingkiew kaba rit jong ka ha u snem 2024- 25 kaba long 16% bad da kaba shim ba ka dor jong ka dollar ka kiew 2% (ha ka por pdeng) pyrshah ïa ka pisa ha ka shisnem, ka lah ban poi sha ka thong jong ka pisa tyngka ha u snem 2031. Da ka jingdon ïa ka 3.5% (ka bynta kaba lyngkot jong ka jingkiew ha ka dor jong ka Dollar), ka lah ban shimpor sa kumba shi snem,” la ong ka kaiphot kumba la pyllait da u Myntri Rangbah ka jylla u MK Stalin.
Ka kaiphod kaba don 263 sla, kaba la lum na ki kot ba la aiti da ki 17 ngut ki riewstad wadbniah hapoh ki 10 tylli ki khlieh kiba heh, ka buddien ïa ka jingïaid lynti jong ka ïoh ka kot jong ka jylla ha kine ki san snem ba la dep. Ym tang ba ka pynpaw ïa ka jingtreikam jong ka ïoh ka kot jong ka jylla hynrei ka ithuh ruh ïa ki bynta kiba donkam ban pynbeit khnang ban pynurlong ïa ki thong ba don jingthmu ha ki ar bynta jong ka ïoh ka kot kaba don trillion dollar bad ka jingmih na ka bynta uwei pa uwei u briew ha ka kyrdan kaba ïadei bad ki ri kiba la kiew.
Ka EST ka la ong ba ki polisi karkhana jong ka TN ki dang bteng ban khring ïa ki jingbei tyngka kiba khlaiñ hapoh ka ri bad ha ka pyrthei bad ka la pynpaw ïa kiwei pat ki bynta kiba bha jong ka jylla, kum ka jingïadei kaba khlaiñ bad ka pyrthei bad ka kyrdan ba nyngkong ha ka kam shna tiar, bad kiwei kiwei.
