Chandigarh, Risaw:
Ka jingdon jong ki jingthang bun ha Punjab, ka la poi sha ka 308 tylli, ha kaba ka Tarn Taran bad ka Amritsar, ki dei kiba bun eh kiba kum kine ki jingleh jingkam, katkum ka jingkheiñ jong ka Punjab Pollution Control Board.
Ha ka jingdon kaba 113, ka distrik Tarn Taran ka la sakhi ïa ka jingthang sboh kaba jur tam ha Punjab haduh mynta, bud sa ka Amritsar kaba don 104 ngut, namar ba bun ki nongrep ki dang ïai bteng ban thang ïa ki sboh jong ki jingthung, khlem da kheiñ snep ïa ki jingkyrpad jong ka sorkar jylla ban pynsangeh noh ïa katei ka rukom.
Ka jingthang bun ha Punjab bad Haryana bunsien la ju kynnoh ba ka leit rah ïa jingkiew ka jingjaboh ka lyer ha Delhi-NCR.
Namar ba ka jingkhang na ka bynta u jingthung Rabi, u kew, ka long kaba lyngkot bha hadien ba la dep ot ïa u kba ha u bnai Risaw bad Naiwieng, bun ki nongrep ki thang ïa ki lyngkha jong ki ban pynkhuid ïa ki sañium khnang ban ïoh bet ïa u jingthung uba bud.
Ka Punjab ka la ïohi haduh 308 tylli ki jingjia jong ka jingthang bun hapdeng ka 15 tarik Nailur bad ka 19 tarik Risaw, katkum ka jingkheiñ jong ka Punjab Pollution Control Board (PPCB).
Napdeng kiwei pat ki distrik, ki don 16 tylli ki jingjia thang bun ha Ferozepur, 15 tylli ha Patiala bad hynñiew tylli ha Gurdaspur, katkum ka jingkheiñ.
Kaba pyni ïa ka jingkiew ha ka jingthang lyngkha ha ka taïew ba la lah, ki jingjia thang sboh ki la poi sha ka 308 na ka 116 ha ka 11 tarik u Risaw.
Ka kuna kaba palat T.6.5 lak ha ka dur jong ka jingsiew bai lutksan na ka bynta ka jingktah ïa ka mariang la pynngat ha ki 132 tylli ki mukotduma haduh mynta, katkum ka jingkheiñ jong ka PPCB. Na ka kuna baroh, la ïoh biang palat T. 4.70 lak.
Nalor kata, la buh haduh 147 tylli ki jingujor ejahar, kiba kynthup ïa 61 tylli ha Tarn Taran bad 37 tylli ha Amritsar halor ki jingjia thang sboh.
La ujor ïa ki mukotduma katkum ka kyndon 223 jong ka Bharatiya Nyaya Sanhita.
Katba ka sorkar jylla ka la pynlong ïa ka jingïalap ban pynpaw ïa ki jingktah kiba sniew jong ka jingthang ïa ki sboh bad ki jingmyntoi jong ki mashin pynïaid ïa ki sboh jong ki jingthung, hynrei ka dang long kaba la leh da kiba bun ki nongrep ban pynkhuid ïa ki sboh jong ki jingthung.
Ka Punjab ka la ïohi ïa ki 10,909 tylli ki jingthang bun ha ki lyngkha ha u snem 2024 haba ïanujor bad 36,663 tylli ha u snem 2023, kaba pyni ïa ka jinghiar kaba 70 percent ha ka jingpluh jong ki lyngkha.
Ka jylla ka la ïoh ïa ka jingpluh ding haduh 49,922 tylli ha u snem 2022, 71,304 ha u snem 2021, 76,590 ha u snem 2020, 55,210 ha u snem 2019 bad 50,590 ha u snem 2018 ha kaba bun ki distrik kiba kynthup ïa ka Sangrur, Mansa, Bathinda bad Amritsar ki la sakhi ïa ka jingdon bun ki jingthang sboh.
