Shillong, Nailar 24
Ka pung Umïam ka dei ka pung kaba pdiang lut ïa ki jaboh jabaiñ kiba wan tuid na kylleng ka nongbah Shillong lyngba ka Wah Umkhrah bad Umshyrpi. Kine ki jaboh jabaiñ bunsien la lum da ki briew kiba dei na ki shnong kiba don hajan jong kane pung kiba ju lum ïa ki bitor plastik bad kiwei kiwei ki tiar ki tar kiba per ha sla um.
Hynrei mynta ka lynti, ka Sorkar Jylla kan pyntreikam kawei ka buit na ka bynta ban lum ïa ki jaboh jabaiñ ban pynkhuid ïa ka pung Umïam da kaba pyntreikam ïa ka lieng Robot katkum ka jingstad kaba tip kum ka Artificial Intelligence (AI).
Kane ka dei ka sienjam kaba nyngkong eh ban pyni sha ki paidbah lyngba ka jingïatreilang ka Sorkar Jylla, ka Smart Village Movement ha ryngkat bad ka UC Berkeley, bad ka kor jingstad jong ka SVM, Clearbot.
Kane ka jingthmu ka dei ka rukom kaba thymmai kumno ban pynneh pynsah ïa ka mariang katkum ka juk stad ki kor ki bor.
Ïa kane ka buit thymmai bad kor jingstad kaba pyndonkam ha um ban weng ïa ki jingeh kiba ïakynduh ka mei mariang yn sa pyni paidbah ha Kyndong Rella ha thaiñ Mawdun harud ka pung Umïam.
Kane ka jingpyrshang ban pyntreikam ïa kane ka buit kan neh kumba shi taïew ha kaba yn pynleit jingmut ban pyndonkam ïa ka Artificial Intelligence ha ki lieng Robot kiba lum ïa ki jaboh jabaiñ na ka bynta ban wanrah biang ïa ka jingitynnad bad jingkhuid jong ka pung Umïam.
Ka Smart Village Movement ka dei ka sienjam kaba ïasoh lang bad ka UC Berkeley-Haas Center of Growth Markets.
Kine ki lieng kiba treikam katkum ka Artificial Intelligence ki don ban plielad ban ïakhun ïa ka jingjaboh ka um da kaba ithuh ïa ki jaka kiba lang bha ki jaboh jabaiñ.
Lyngba kine ki lieng yn lah ban lum 200 kilo ki jaboh jabaiñ hapoh 4 kynta ba la treikam. Sa kaba pyndonkam ïa ki lieng AI-robotic ka dei ka lad ban pynkhuid ïa ka pung Umïam, ban pynneh pynsah ïa ka um bad ïarap ban weng ïa ka jingsngewkhia namar ki jaboh jabaiñ.
