Nongpoh, Risaw:
Ka shlem treikam jong ka Meghalaya AIDS Control Society, Shillong ha ryngkat ka jingïatreilang bad ka shlem treikam u Deputy Commissioner ka Ri Bhoi District bad kiwei ki tnat treikam ka sorkar, ha ka Sngi Ba-ar ki la ïoh ban plie paidbah ïa ka Integrated Health Camp ha ka jingïalang kaba la pynlong ha ïingdorbar jong ka shnong Ïew Mawlong.
Ïa kane ka Integrated Health Camp la plie da u MLA ka Nongpoh Bah Mayralborn Syiem, uba dei ruh u Chairman jong ka Meghalaya State Health Advisory Board kum u kongsan ha ka jingïadon ryngkat u Raja Brahma, Additional Deputy Commissioner ka Ri Bhoi District, ka Dr B Decruse, Project Director jong ka Meghalaya AIDS Control Society, ka Dr T Momin, District Medical & Health Officer ka Ri Bhoi District nalor ki ‘riew paidbah, ki khynnah skul bad ki nongtrei jong ka koit ka khiah.
U Bah Mayralborn Syiem kum u kongsan haba ai jingkren u la ai jingïaroh ïa ka Meghalaya AIDS Control Society bad kiwei ki shlem treikam sorkar kiba la shim khia bad lah ban pynlong ïa kum kane ka prokram kaba kongsan bad kaba ai jingmyntoi shikatdei ïa ki paidbah ka thaiñ.
U la ong ba ka sorkar jylla ka la shim khia ban kyntiew ha kaba bun ki liang kyrpang ha kaba ïadei bad ka koit ka khiah bad ka pule puthi da kaba bynrap ruh ba ka Ri Bhoi kum ka Aspirational District ka la nang kiew shaphrang ha kiba bun ki liang da kaba kdew kyrpang ïa ka koit ka khiah, ka jingbam ïa ki jingbam ba tei met bad ka pule puthi, lyngba ka jingshimkhia jong ka NITI Aayog.
Ha kawei ka liang, u Bah Mayralborn u la pynpaw ïa ka jingsngewkhia jur halor ka jingnang kiew ki kam sniew ba kynthup naduh ka jingngop ha u drok bad ka kyiad, ka jingshah leh be-ijot bad ka jingkiew jong kiba ïoh ïa ka jingpang HIV. Kumta, u la ban jur halor ka jingdonkam ban don ka jingpynshai paidbah khamtam ïa ki samla kiba sdang khie lung ba kin tip halor kine ki jingsniew kiba ktah matïong ïa ka imlang ka sahlang.
Ka Dr. B. Decruse haba ai jingkren, ka la ïathuh ba ïa kane ka Integrated Health Camp la pynlong ryngkat ka jingïatreilang bad kiwei kiwei ki tnat treikam sorkar kum shi bynta ban pynshai paidbah halor shibun ki jaid jingpang ba kynthup ïa ka jingpang HIV, AIDS, TB, ki jingpang khmat, ki jingpang kiba ïoh na ka dih ka bam bad kiwei kiwei de ki jingpang kiba ïabit na uwei u briew sha uwei pat.
Ka la ong ruh ba ka jingthmu ba kongsan jong ka jingpynlong ïa kane ka prokram ka dei ban pynshai bad pynsngewthuh sha ki paidbah ba kumno kin ïoh ïa kitei ki lad ba kin tip ïa la ka jinglong jong ka koit ka khiah ka met ka jong ki lyngba ka jingshim nongmuna (test) bad kiwei kiwei de ki rukom khmih bniah da ki bor jong ka koit ka khiah.
Nalor kata, kane ka doktor ka la pyntip ruh ba kum kane kajuh ka prokram kaba la plie paidbah ha kane ka sngi, yn pynlong ruh ha ki 66 tylli kiwei ki jaka jong ka Ri Bhoi District kumba 20 sngi lynter. Kumta ki paidbah ki lah ban shim kabu ban wan bad tip ïa la ka jingkoit jingkhiah. Shuh shuh, ka la pyntip ruh ba ha kitei ki jaka, kan don ruh ka jingpynrung kyrteng Aadhar bad MHIS.