Shillong, Risaw:
Ka Jal Jeevan Mission (JJM), ka sienjam jingkylla kaba la wanrah da ka Sorkar India ha u Nailar, 2019 ka la kynjoh ïa u mawmer ha ryngkat ka jingpynïasoh kor um (kiba treikam) kaba 4,00,000 tylli hapoh ka Jylla.
Na ka 4,550 tylli ki kor um ba treikam ha ka 15 tarik, Nailar, 2019 sha ka 4,00,812 tylli ki jingpynïasoh kor um haduh mynta – kane ka thong ba la kynjoh ka thew ïa ka jingjam sha ka jingmanbha ha ka ban pyntikna ïa ka jingïoh pdiang ïa ka umbam umdih kaba shngaiñ na bynta ki longïing ha ki jaka nongkyndong jong ka thaiñ.
Na ka liang u Myntri Rangbah ka Jylla, u Conrad K. Sangma, u la pynbna ïa kane ka jingjop, da kaba ai khublei ïa ka kynhun jong ka Jal Jeevan Mission, Meghalaya.
U Sangma u la ong, “Ka Meghalaya ka la tam ïa ka 4 lak tylli ki kor um kiba treikam lyngba ka Jal Jeevan Mission ne ka ‘Functional Household Tap Connection’ (FHTC). Ngi ai khublei bad kitbok kitrwiang ïa ka kynhun ka Jal Jeevan Mission Meghalaya, katba ngi ïai bteng ban poi sha ka thong kaba 100% ka jingpynïasoh kor um (FHTC) hapoh ka Jylla.”
U Commissioner & Secretary ka tnad Public Health Engineering (PHE), ka Sorkar Jylla bad Mission Director ka Jal Jeevan Mission hapoh ka Jylla, u Syed Md. A. Razi, u la pynpaw ka jingkmen bad ong, “Une u long u mawmer uba khraw na bynta ka Jylla. Ngin ym shongthait ha kane ka jingseisoh, hynrei ngin bteng ban pynlong ïa ka Meghalaya kaba dap ba biang ha ka liang ka umbam-umdih hadien habud. Ka jingthmu jong ngi ka long ban kner ïa ka jingpynïasoh kor um sha ki longïing ba kyndong tam bad ngin bteng haduh ban da poi ka bynta kaba khatduh.”
Ka jingtyllun jong ki kam ki jam hapoh Meghalaya ka pyni ïa ka jingpynbiang kor um sha ki longïing ha ki distrik bapher-bapher.
Ka jingpynïasoh kor um ha East Garo Hills ka long 80.09%, South West Garo Hills – 79.02%, Ri-Bhoi – 72.83%, North Garo Hills – 69.35%, Eastern West Khasi Hills – 67.56%, South Garo Hills – 65.56%, South West Khasi Hills – 65.15%, West Garo Hills – 59.82%, West Khasi Hills – 57.52%, West Jaiñtia Hills – 50.29%, East Khasi Hills – 50.01%, bad East Jaiñtia Hills – 44.50%.
Ha u Risaw, 2022, ka Meghalaya ka la ïoh pdiang ïa ka khusnam ha ka kyrdan ka ba-ar haba ïadei bad ka jingkhmih bniah ha ka rukom treikam jong ka Jal Jeevan Mission.
Ka Jal Jeevan Mission, ka don ïa ka thong ban pynbiang ïa ka umbam-umdih kaba shngaiñ sha ki longïing ha ki jaka nongkyndong hapoh u 2024.
Ha Meghalaya, na palat 6,00,000 tylli ki longïing, kumba 4,00,000 tylli ki longïing ki la myntoi na ka jingdon kor um lyngba kane ka skhim, kaba long 61% na ka jingdon ki longïing kiba don kor um.
Ka Meghalaya ka la leh shibun kiei-kiei ha ka ban pyntikna ïa ka umbam-umdih kaba khuid ba suba bad kaba shngaiñ na bynta ki nongshong shnong. Ka jingïadon bynta jong ka imlang-sahlang ka don ïa ka bynta kaba khraw ha ka jingseisoh jong ka JJM ha kaba la thaw ïa ki Village Water & Sanitation Committee (VWSC) ha jan man la ki shnong ban pyntikna ba baroh ki nongshong shnong ki ïoh pdiang ïa ka um kaba khuid ba suba.
Shuh shuh ka jingkynjoh jong ka Meghalaya sha ka thong ha ka ban wanrah ïa ka jingpynïasoh kor um ha ki jaka ba kyndong jong ka Jylla ka long kaba hap ban ai jingïaroh, wat hapdeng kiba bun ki jingeh kaba ka kynhun ka la hap ban mad – jinglong-jingman ka jaka, ka jingjngai jong ki longïing nalor kiwei-kiwei.
Kumta ka Sorkar Jylla ka kyrmen skhem bad pyntikna ban pyndep noh ïa ka Jal Jeevan Mission hashuwa ka jingbuh por ka Sorkar Pdeng kaba long ha u Lber, 2024.

