Shillong, Naiwieng 09
Ka Khasi Students’ Union (KSU) ha ka 09 tarik u Naiwieng 2026 ka la mudui ejahar (First Information Report) ha ka ophis u Superintendent of Police (SP) ka East Jaiñtia Hills District, Khliehriat halor ki jingjia ba la jia ha ka 07 tarik u Naiwieng 2026 ha Daistong.
Ha u kyrwoh khubor ba la phah da ka Khasi Students’ Union (KSU) ba la soi da u samla Shining Kharbihkhiew uba long kum u Environment Secretary ka KSU-CEC, la kynnoh ba ha ka 07 tarik u Naiwieng 2026, ki runar kiba don 8 haduh 10 ngut, kiba la rah ïa ki tiar pynmynsaw kum ki wait, ki dieng bad ki jri, ki la pyrshang ban khanglad bad byrngem ïa ki nongshong shnong ka Shnongrim bad ïa ki nongïalam jong ka Union.
“Ka jingleit jong ki nongïalam ka KSU ha ka 07 tarik u Naiwieng sha ka shnong Daistong bad Shnongrim ka long shi bynta ban ïakynduh ban ïasyllok bad ki nongshong shnong jong katei ka thaiñ, khamtam halor ka jingthmu jong ka Shree Cement ban pynïeng ïa ka karkhana shna dewbilat (Cement Plant) ha Daistong” la ong ka KSU.
Shuh-shuh la ong ba ka nongrim jong ka KSU ha kane ka jingleit ka long ban ïasyllok, ban ai jingkyrshan bad ban pynshlur ïa ki paidbah nongshong shnong ba kin ïaineh ha ka jingïakhun jong ki pyrshah ïa ka jingwan jong ka Shree Cement ha katei ka thaiñ, katba ka jingtohkit jong ka Fact Finding Committee ka dang ïaid shakhmat.
Ha katei ka sngi ka KSU ka la pynlong ruh ïa ka jingïalang kaba lyngkot ban ïaphylliew jingmut bad ban ïakren halor kiba bun ki mat kiba ïadei bad ka jinglong jingman jong katei ka thaiñ. Ki paidbah nongshong shnong ki la wan ban ïashim bynta ha katei ka jingïalang ba kynthup ki riew rangbah, ki longkmie bad ki samla jong ka shnong.
Hadien jong kane, ka KSU ha ryngkat ki nongïalam shnong, ki la leit ban jurip ïa ka jaka ba la thmu ban pynïeng ïa ka Cement Plant, khnang ban tip ïa ka jinglong jingman jong katei ka jaka bad ban lap la ki don ne em ki kam pynkhreh kiba dang ïaid ha katei ka jaka, katba ka Fact Finding Committee ka dang pynlong ïa ka jingtohkit, hynrei, ha ka por ba ka seng bad ki nongshong shnong ki dang leit jurip, la kynnoh ba la mih kynsan-kynsan kumba 6 haduh 10 ngut ki runar kiba la kah durkhmat bad pyrshang ban khanglad ïa ki. “Kine ki briew ki la sei ruh ïa ki tiar pynmynsaw, kynthup ïa ki wait ki dieng bad ki jri bad ki la pyrshang ruh ban thombor ïa uwei na ki dkhot jong ka seng” la ong ka KSU.
Katkum ka Kyrwoh la ong ba ha katei ka por, ka KSU ka hap ban ïada ïalade, katba ki nongïalam jong ka ki dang pyrshang ban pynjem ïa ka jingïakynad. Kane ka jingjia ka la kylla long ka jingïapynibor kaba la paw ruh ha ki lad pathai khubor. Hadien kata, kine ki briew ki la mih noh na katei ka jaka bad leit sha ka jaka ba don ki pulit.
Kaba kham sngewkhia ka long ba hadien katei ka jingjia, haba ki nongïalam jong ka seng ki la leit ban pyntip sha ki pulit kiba don ha katei ka thaiñ, kim shym la shim ïa ki sienjam kiba donkam ban kem ïa ki runar kiba la kynnoh donkti, watla ka seng ka la pan jingïarap, hynrei ki pulit ki la ailad ïa kitei ki runar ban mih noh na katei ka jaka.
Ka jingbym shimkhia jong ki pulit ka la pynlong ïa u General Secretary jong ka seng ban phone ruh ïa u SP ban pyntip halor katei ka jingjia, hynrei, wat hadien kane, kam shym la don kano-kano ka sienjam kaba seisoh ban shimkhia ïa katei ka kam. Ka KSU ka pynpaw ba kane ka jingjia ka la pynmih ïa ka jingsuba kaba jur halor ka rukom treikam jong ki pulit, ba ka lah ban don ka jingïatreilang hapdeng kitei ki briew kiba pyrshah ïa ka KSU bad ki bor pulit.
Shuh-shuh la ong ba kaba pynlyngngoh bad sngewkhia ïa ka seng ka long ba hadien katei ka jingjia, u Miki Sukhlaiñ, u Khreh Sukhlaiñ bad katto katne ngut kiwei pat ki runar kiba la kah durkhmat, ki la sei ïa ki tiar pynmynsaw bad pyrshang ban khang lynti, ki la mih pat bad kynnoh ba ki la shah shoh.
Ka KSU ka pynpaw ba ka don ka jingïapher kaba shai hapdeng ka jingshisha bad ka jingpyrshang ban pynkylla ïa ka jingshisha. Ki durkhih (videos) kiba la paw ha ki lad pathai khubor ki dei ki sakhi kiba donkam ban peit bniah khnang ban lap ïa ka jingshisha halor katei ka jingjia.
Ka KSU ka sngewkhia ba kum kine ki jingjia ki lah ban dei ka jingpyrshang jong katto katne ngut ki briew kiba dei ki nongkyrshan lane ki Agent jong ka Shree Cement ban pynmih ïa ka jingïakynad bad ban kynshoit ïa ka KSU. Namarkata, ka seng ka dawa ïa ki bor ba dei khmih ba kin tohkit bniah ïa katei ka jingjia bad ban pynlong ïa ka jingbishar kaba hok, khlem da shah liang.
Ka Seng ka kwah ban phah ïa ka khubor kaba shai sha baroh kiba don bynta ha kane ka kam, “Wat pyrshang ban pynbitar, ban pynbor ne ban kynshoit ïa ka seng lyngba ki buit thap bad ki jingpyrshang byrngem. Ka seng ka long kaba la pynkhreh ban ïengskhem ha ka nongrim jong ka bad ban shim ïa ki sienjam kiba donkam katkum ka jinglong jingman jong ka kam” la ong ka KSU.
“Wat kheiñ sting ïa ka seng da kaba pyrkhat ba lah ban pynsngap ne pynsheptieng lyngba ki buit byrngem. Ka seng ka don ka nongrim, ka jingkitkhlieh bad ka mynsiem ban ïakhun na ka bynta ka hok jong ki paidbah bad ka bha ka miat jong ka jaidbynriew.”
Ka KSU ka pynpaw ba kan ïaineh ha ryngkat ki nongshong shnong jong Daistong, Shnongrim bad baroh ki shnong kiba don bynta ha kane ka kam. “Ngi ngeit skhem ba ka rai halor ka lawei jong ki shnong ka dei ban mih na ka jingsngew bad ka mon jong ki nongshong shnong, ym ban shah pynbor ne shah pyndik ha kano-kano ka rukom” la ong ka KSU ha ka kyrwoh.
