Da ka ‘State Action Plan’ pynbna u Myntri Rangbah ban ïakhun namar ka jingkylla ka suiñbneng

"Ka thong ka long ban pynneh 2 lak hectar ka khlaw ha kine ki 5 snem ki ban wan lyngba ki kam kiba la don lypa ban leh," u la ong.

Shillong, Naitung 06:

U Myntri Rangbah ka jylla, Conrad K Sangma u la pynbna ba ka Sorkar Jylla ka dang trei ban wanrah ïa ka rukom treikam ha Jylla (state action plan) kaba lah ban leh ei ei halor ka jingkylla ka suiñbneng (climate change).

U Myntri Rangbah u la pynpaw ïa kane haba ai jingkren ha ka G20 Conclave kaba don ïa ka phangpdeng “Nature Solves: A new framework for our sustainable future” kaba la pynlong ha Shillong da ka Observer Research Foundation (ORF), ryngkat ka Meghalaya Basin Development Agency (MBDA) jong ka Sorkar Meghalaya.

U Conrad u la ong ba kane ka jingïakynduh lang kan wanrah ïa ka rukom pyrkhat jong ki riewshemphang ba kin wad ïa ki lad ki lynti ha ka rukom treikam ka ban wanrah kaei kaei kaba neh na ka bynta ka lawei.

U la ong ba ki paidbah ka Jylla ki la don lypa ka jingïadei kaba jan bad ka mariang naduh ki por mynshwa, bad kum ka Jylla ngi long kiba la kyrkhu lyngba ka jingdon kyrhai ka mariang ïa kaba ki longshwa manshwa ki la ïada kyrpang.

U Conrad u kren ruh halor ha ka jingdon ki Law Kyntang ha Meghalaya bad ki long kiba khuid ryngkat ka jingngeit tynrai kaba la don naduh ki por hyndai hynthai ban pynneh pynsah ïa ka mariang katkum ka jingstad bad ka riti kaba la ïohi lypa da ki menbarim.

U Conrad u la ïathuh ruh ba ki don palat 100 tylli ki Law Kyntang ha palat 10,000 hectar ka jaka, bad ki don palat 150 tylli ki shnong kiba longtrai ïa kine ki khlaw kiba kot haduh 2,500 Hectar ha ka jylla.

U la ong ïa kine la pynneh pynsah bad shimkhia bha da ka imlang sahlang, haba ïathuh ba ka sorkar jylla ka la sdang ruh ïa ka Green Meghalaya, bad kane ka long kaba kham phylla, ha kaba ka imlang sahlang ka ïohpdiang ïa ka khusnam na ka bynta ban pynneh pynsah bad ban ïada ïa ka mairiang.

“Ka thong ka long ban pynneh 2 lak hectar ka khlaw ha kine ki 5 snem ki ban wan lyngba ki kam kiba la don lypa ban leh,” u la ong.

Shuh shuh u la kren shaphang ka bha ka miat jong ki pateng ban wan bad pynkynmaw ba kum ki nongshong shnong ngim dei ban klet ba ngi dei kiba ri kiba sumar ïa ka pyrthei kaba ngi shong ngi sah ha kaba la bynshet ïa ka kamram ban pyntikna ba ka pateng ban dang wan kan ïoh ïa ka ‘law kaba bha ba miat.

U Myntri Rangbah u la banjur ruh ban don ka North East Conference ha kaba yn donlang ki riewshemphang na ki ri ba marjan kum ka Bhutan, Myanmar bad Bangladesh ban ïatai bad phylliew jingmut halor ki bynta kiba dei shaphang ka mariang ban sumar bad pynneh pynsah.

Ha kane ka G20 Conclave la wan ïashimbynta lang da ki riewshemphang na kylleng bad kane ka jingïalang kan kut ha ka sngi Thohdieng.