Shillong, Risaw 08
Ka Khun Hynñiewtrep National Awakening Movement (KHNAM) ka la ong ba ka jingbym shimkhia jong ka Sorkar ban pynbiang ïa ka umbam umdih kaba khuid ba suba ka long kum ka jingpynkheiñ ïa ka hok ban im jong ki nongshong shnong ka Jylla katkum ka Riti Synshar ka Ri.
Kum ban shu kdew hangne, ka umbam umdih kaba la pyndonkam da ki 44 tylli ki shnong jong ka nongbah Shillong, ka long ka bym shngaiñ satia, ha kajuh ka por kaba buh jingma shi kat dei ïa ka koit ka khiah jong ki paidbah.
Ïa kane la lap dang shen da ka Food Safety and Standards Authority of India (FSSAI) hadien ka jingkhmih bniah ïa ki nongmuna jong ka um ba la lum da ka FKJGP na ki 46 tylli ki shnong ka nongbah Shillong ha ka 22 tarik u Nailar mynta u snem.
“La lah ban pynshisha ba ka don ka jingshim sting na ka tnad PHE,” ong u Working President ka KHNAM, Bah Thomas Passah haba kren halor katei ka bynta.
U la kynthoh ruh ba lada ka Sorkar kam pat lah ban pynbiang ïa ka umbam kaba khuid ba suba sha ki paid nongshnong, kata kan ym don jingmut ïa ka (Sorkar) ban ïakren shaphang kata ka ‘Smart City’ ne kata ka ‘$10 Billion Economy’, kumba ong u Myntri Rangbah ka Jylla.
U la ong ruh ba ka jingangnud jong ka Sorkar ban poi sha katei ka thong ka long shaba palat liam namar wat tang ïa ka umbam ruh kam lah ban pynbiang.
“Hato hap leh hi ki paidbah ne ki kynhun seng ban phah peit bniah ïa ka um? – namar lada ym leh, ka Sorkar kan sngap jar bad kane kam ïahap. Ha kajuh ka por, kan pyni ïa ka jingbym larkam jong ka,” u la ong.
Haba kdew ba ka seng kan sa shim ki sienjam haba ïadei bad katei ka liang, u la ong, “Ha sor ym ju ïohi ban pynkhuid ïa ki top shnong bad kane ka buh jingma. Ka dei ban don ka jingpynkhuid ïa ki top na ka por sha ka por na ka liang ka PHE bad Municipal.”
Haba ai nuksa halor ka rukom pynïaid ïa ki ‘pipe’ um, u Bah Passah u la ong ba ki ‘pipe’ ha ka jaka pynlang um ha Khlieh Ïew ki ïaid lyngba ki nala, ha kawei ka liang kaba pyn-i-sait-met ïa kiba bun balang.
Halor katei, u la ong ba ka seng ka la thoh sha ka Sorkar ha u snem 2016 ban pynbeit ïa ka rukom pynïaid ïa ki ‘pipe’ um.
“Lada ki paidbah kim ïoh ka um kaba khuid ba suba lyngba ka Sorkar, ka pyni ba don ka jingma ïa ka jingim bad lada don jingma ïa ka jingim, ka Sorkar ka pynkheiñ ïa ka hok ban im jong ki nongshong shnong ka Jylla katkum ka Riti Synshar ka Ri,” ong u Bah Passah.
Haba ai khublei ïa ka FKJGP kaba la shimkhia halor katei ka mat, u Working President ka KHNAM u la pynkynmaw ba ha u snem 2016, ka seng ka phah peit bniah ïa ka um kaba la tong ha u klong uba khuid na ka jaka pynlang um jong ka Greater Shillong Water Supply Scheme (GSWSS), Upper Shillong.
“Ka kaiphod kaba la ïoh na Pasteur Institute bad Medical Research Institute ka pyni ba ka ‘pH’ jong ka um ka long 5.7 bad kaba don ïa ki khñiang (bacteria),” u la ong.
Shuh shuh u la bynrap ba ka seng hadien katei ka la ïakynduh ïa u Myntri ka tnad ba dei khmih (PHE) kumjuh ïa ka tnad Municipal ban dawa shimkhia halor katei ka bynta ïa kaba ka tnad ka la leh ïa kata bad ka um ka la bit la biang.
Na ka liang ka seng ha katei ka por ka la dawa ruh na ka tnad ban thung noh ïa u ‘Chemist’ bad ‘Microbiologist’ ki ban khmih bniah ïa ka jinglong-jingman jong ka um na ka por sha ka por hynrei ka tnad kam shym la shimkhia halor katei ka liang.
