Rakhe ka KAS ïa ka lyngkhuh sngi ïap u Myllung Soso Tham

Ka sorkar jylla ha u Naiwieng 2018 ka la wanrah ïa ka Assembly Resolution ban kyrpad ïa ka Sorkar India ba kan pynlong noh ïa ka ktien Khasi kawei na ki schedule languages.

Khliehriat, Nohprah 18

Ka Khasi Author’s Society (KAS) shnat Khliehriat ha ryngkat ka jingïatreilang bad ka Khasi Department jong ka Jaiñtia Eastern College, Khliehriat ki la rakhe ïa ka lyngkhuh sngi ïap ba 83 snem jong u Myllung Soso Tham uba long u riewkhraw ka jaidbynriew uba la noh synñiang sha ka thoh ka tar u Khasi.

Shibynta jong kane ka sngi, la pynlong ruh da ka lympung ïamir jingtip halor ka phang “U synñiang jong u Myllung Soso Tham sha ka jaidbynriew Khasi”, ïa kaba la pynlong ha Hall ka Jaiñtia Eastern College, Khliehriat.

Ha kane ka sngi la donlang u kongsan Dr. WR Kharlukhi MP ka Rajya Sabha, u Myntri ka Sorkar Jylla Bah Kyrmen Shylla kum u symbud kongsan, ki nonghikai bad samla pule jong ka Thomas Jones Synod College, Jowai, Kiang Nangbah Govt. College, Jowai, Nongtalang College, Don Bosco College, Byndihati bad Jaiñtia Eastern College, Khliehriat.

Ïa ka jingïalang la pynïaid da u shongknor u Bah ES Shangpliang Vice President ka shnat Khliehriat bad la ïoh ka jingkren pdiang burom na u Principal ka kolej u Dr. Phervision Nongtdu bad ki jingkren na u President KAS Dr. D.R.L Nonglait.

U Dr. WR. Kharlukhi ha ka jingkren kum u kongsan u la pynkynmaw ïa ki matti ba khraw jong u Myllung Soso Tham ban pyndap ïa u thiar ka thoh ka tar jong ka jaidbynriew Khasi. U ong ruh ba u Soso Tham u long u nongai mynsiem ïa ka jaidbynriew bad kiba ka pateng ba mynta ka pyrto.

Shwa kane u Dr. Nonglait ha ka jingkren maitphang, u la ïathuh ba ïa ka Khasi Authors’ Society la seng ha ka 11 tarik Nailur, 1979 bad ka jingthmu ba kongsan ka long ban pynmih ïa ki jingtip ki ban ïarap kyntiew bad pynriewspah ïa ka ktien bad ka thoh ka tar. Ka ‘tien phira ne motto jong ka KAS ka long ‘Pynïar ïa ka ktien Khasi.’

U la ïathuh ïa ki katto-katne ki jingtrei jong ka KAS bad ki mat jingdawa, kum ka jingpynkhreh ïa ka Khasi-Khasi Dictionary kaba la ïaid mynta la ar snem bad katkum ka jingbthah jong ka Supreme Court, ban pynkylla ne translate ïa 200 tylli ki Supreme Court Judgement ne kino kino jingbishar ne ki rai jong ka ïingbishar ba hakhliehduh jong ka ri India kaba long uwei pat u maw jam jong ka jingroi jingsan jong ka ktien Khasi.

Ha kaba ïadei bad ki jingdawa, u la ong ka KAS ka la dawa ban pynlong noh ïa ka ktien Khasi kum ka official language ne ktien sorkar bad ban pynrung ïa ka ktien Khasi hapoh ka Khyrnit kaba Phra jong ka riti synshar ka ri india.

U la ïathuh ba ka jingpynrung ïa ka ktien Khasi hapoh ka khyrnit kaba phra, la dawa la kumba 40 snem bad ka KAS ka la leh ïa baroh ban pynurlong ïa kane ka jingdawa. Ka sorkar jylla ha u Naiwieng 2018 ka la wanrah ïa ka Assembly Resolution ban kyrpad ïa ka Sorkar India ba kan pynlong noh ïa ka ktien Khasi kawei na ki schedule languages.

Kumta u la kyntu ïa ka sorkar jylla khamtam lyngba ki kongsan jong kane ka sngi ban shimkhia ïa kane ka kam bad khmih lynti ba lyngba ka jingdonkam jong ki lehse ka jingdawa jong ka KAS kan sawa khamjam ym tang hapoh ka sorkar jylla hynrei ha ka sorkar kmie ha Delhi.

Ha ka sien shong ba ar, ka la don ka lympung ïamir jingtip ha kaba ki ‘riew shemphang kiba la wan ban ai jingbatai ki long Prof S Dkhar kaba la batai shaphang ‘Ki snap ka kolshor Khasi kumba ki paw ha ki poim u Myllung Soso Tham’, Dr K Phawa halor ka phang ‘U Myllung Soso Tham kum u nongkyrsiew ïa ka jaidbynriew bad na u Prof OR Shallam.

La pynphuh-pynphieng ïa ka jingrakhe da ki jingrwai na ki samla pule jong ka Jaiñtia Eastern College, Khliehriat bad ha kaba kut u kongsan u la pyllait paidbah ruh ïa ka kot kaba kyrteng ka “Shi hara ki sur myllung bad ki esse” ba la thoh da ki samla pule ka Jaiñtia Eastern College, Khliehriat bad ba la pynbit pynbiang da u Dr. Davidson Diengdoh.