Shillong, Nohprah 21
Ka kynhun ki nonghikai kiba ïakhun mukotduma pyrshah ïa ka sorkar kiba kynthup ïa u Bah Brightstarwell Marbaniang, u Dr. Batskhem Myrboh bad kiwei kiwei pat ki nonghikai ki la ong ba ka jingïakhun mukotduma jong ki ïa ka sorkar ka dei kaba la ujor pyrshah ïa ka sorkar ha ka snem 2022 hadien ba ka sorkar ka la pynmih ïa ka hukum kaba la khang pyrshah ïa ki nonghikai ba kin ïashimbynta ha ka jylli jong ka saiñ pyrthei. Kane kam shym dei ka jingïakhun tang na ka bynta ki arngut ne laingut ki nonghikai hynrei kane ka jingïakhun ka dei ka jingïa-khun jong ki nonghikai bad na ka bynta ki longdien- mandien ki ban sa rung sha ka kam hikai.
Haba kren sha ki lad pathai khubor ha Shillong Press Club ha ka Sngi Palei, u Dr. Airpeace Rani u la ong ba hadien ka jingïohi ïa katei ka hukum, na ka liang jong ki nonghikai ki la pyrshang ban leit ïakynduh bad kren pynsngewthuh bad ka sorkar khnang ba kan wanrah noh ka jingpynkylla hynrei hadien ba ka sorkar kam shym la sngap, kumta kum ki nonghikai kim banse ban leit tied ïa ki jingkhang jong ka ïingkashari ka jylla.
“Ka mukotduma ka la leit hapoh Meghalaya High Court bad ngi la jop ïa kane ka mukotduma hapoh Meghalaya High Court ha ka sien shong kaba nyngkong hynrei hadien kata ka sorkar ka la kyrpad biang sha ka sien shong kaba ar hynrei hangto ruh ngi lah jop biang ha u snem 2023 bad ha une ujuh u snem, ka sorkar ka la leit sha ka Supreme Court bad mynta ka mukotduma ka don hapoh Supreme Court”, la ong u Bah Rani.
Na ka liang u Bah Brightstarwell Marbaniang, u la ong ba kum ki nonghikai, u sngew ba ka dei ka kamram jong ki ban ïakhun ïa kane ka mat bad ka sorkar namar ka dei ka hok kaba la don lypa naduh ba la sdang bad pynlong ïa ka jylla ha kaba la pynkupbor ïa ki nonghikai ba ki don ïa ka hok ym tang ban thep vote hynrei ka hok wat ban shim bynta ban ïakhun ïa ka ilekshon lane ban bat ïa ki kam ha ki seng saiñ pyrthei ruh.
U la ong lada kum ki nonghikai kim mih shakhmat ban ïakhun ha kum kane ka por ba ka sorkar ka pynmih ïa kane ka hukum lehse hadien habud kin sa shem jingeh ki longdien-mandien. Nalor nangta u la ong ba kim kwah satia ba kita ki longdien-mandien kin kynnoh kylla ïa ki ba ki khlem leh eiei ha ka por kaba biang.
“Ka jingïakhun jong ngi kam dei eh ban ong ba ngi ïakhun tang na ka bynta jong ngi hynrei haba ngi mih shakhmat ban ïakhun ïa kane ka mat, ka dei ba ngi pyrkhat na ka bynta ki ban sa wan bad na ka bynta ki ban sa long ki nonghikai hadien bad lada ngi kum ki nonghikai ngim mih ban ïakhun lane lada ngi shu sngap jar ha kum kane ka por ba ka sorkar ka pynmih ïa kane ka hukum, kane ka longdoh longsnam lashai hadien habud kin sa kylli ba ha kitei ki snem ba ka sorkar ka la pynmih ïa kane ka hukum, balei ba ki nonghikai ki khlem shym la ïakhih ha katei ka por bad ngin sa long kita kiba kitram, ngim kwah ba kiba hadien jong ngi kin kynnoh ïa ngi”, la ong u Bah Brightstarwell.
U Bah Brightstarwell u la ong ba ka ïingbishar jong ka jylla kata ka Meghalaya High Court ka la pynksan ïa ki nonghikai hynrei ka sorkar ka la rah ïa ka mukotduma shapoh ka ïingbishar kaba hakhlieh duh ka Ri ka Supreme Court bad kum ki nonghikai ki don ka jingngeit kaba skhem ba kin sa ïoh biang ïa ka jingjop ha kane ka wat kaba ar kaba ki ïakhun ïa ka mukotduma pyrshah ïa ka sorkar hapoh Supreme Court.
Nalor kata, u Brightstarwell u la ong ba kim dei satia ki nonghikai kiba kwah ban leit sha ïingbishar hynrei ka dei ka sorkar kaba kwah ïa kata. Watla na ka liang jong ki nonghikai ki la pyrshang ban ïaid da ka lynti kaba dei bad kim kwah satia ban ïaleh bad ka sorkar haduh ban da leit kiew ïinglieh ïingsaw lada ka sorkar ka treh ban sngap ïa ki jingeh jong ki nonghikai. Namar ba ka sorkar kam sngap, kumta ka la pynlong ïa ki nonghikai ba kin ïaid shakhmat bad ban ïakhun ïa kane ka mukotduma bad ka sorkar.
Ha kaba ïadei bad ka jingshah kynthoh jong u Bah Brightstarwell ha ki sngi kiba la dep ba u la bam ar maloi kata na ka jingïoh tulop jong u na ka kam hikai bad na ka kam shakri paidbah kum u MLA, u la ong ba hashwa ba un ïakhun ïa ka ilekshon MLA, u la shim shuti khlem tulop na ka kolej kaba u la hikai. Hadien ka jingjop jong u ïa ka ilekshon ruh, u khlem shim tulop shuh na ka kolej kaba u hikai bad u la ong ba lada ki don ki bym ngeit halor kane, ki lah ban leit wad jingtip lyngba ka RTI.
U la ong ba kaba sngewlyngngoh ka long ba balei ki briew ki pyrshang ban tap matïong ïa ki nonghikai haba ki jam sha kane ka kylli wat lada kim leh kumta hynrei u la ong ba u sngewdei ba kita kiba kynnoh ïa ki nonghikai kumta ki dei ban kylli lem ïa kiwei pat kiba long ki MLA bad ha kajuh ka por kum ki MDC kiba la bam ar maloi.
“Lada phi kwah ban kylli jingkylli, kylli lem ïa kita ruh hynrei na ka liang ka jong ngi ka long kaba shai, ngi ngim dei kiba bam ar maloi hynrei ngi bam tang kawei”, la ong u Bah Brightstarwell.
