Shillong, K’Lyngkot 16
Hadien ka jingsaphriang kynsan jong kawei ka dur khih lane ka ‘video’ ha ki lad rynsan lad pathai ha kaba la ïohi ba kawei ka thuk-thuk kaba la leh ‘stunt’ lane ñiah khyllew ha ka surokbah ha Umsawli, New Shillong ka la leit ban tynrah ïa kawei pat ka scooty kaba wan na ka liang pyrshah kat haduh ba u nongñiah ka scooty u la her shajrong bad mynsaw jur. Na ka liang u Rangbah Shnong ka Mawpat-Umsawli, Bah Juda Wahlang, u la ong ba katei ka jingjia ka la pynkyndit shikatdei eh ïa u bad kum ki kmie ki kpa kim dei satia ban sarong ïa ka spah ka phew jong ki da kaba ai mon ïa ki khun.
U la ong ba hadien ka jingïoh jingtip halor katei ka jingjia, u la pyrshang ban buddien bad u la kylli pyrthew na ki para nongshong shnong bad ki nongkitkam ka shnong ha kaba ki la pynthikna ba katei ka jingjia ka la jia hapoh Mawpat-Umsawli ha ka lynti kaba ka tnad pynroi sor ka dang shu shna thymmai.
U Bah Wahlang u la ïathuh ba katei ka jingjia ka la jia ha ka Sngi U Blei bad namar ba ha kitei ki bynta ba jia katei ka jingïatyngkhuh, ka dang don hapdeng ki kam ka roi ka par, na ka liang ka shnong ka ju pynlong barabor ïa ka jingleit ban beh ïa ki khynnah samla kiba ïalum ïalang sha kitei ki jaka bad ka shnong ka ju kyrpad ruh ïa ki pulit na Mawkasiang Outpost ba kin kham long phikir ban leit pahara sha katei ka jaka khnang ba kan nym don kano- kano ka jingjia kaba sngewsih.
U Bah Wahlang u la ong kumba ka long hi na kawei ka por sha kawei pat, ka shem jingeh na ka liang ka shnong ba manla ka minit ne kynta ban shu ïaleit khmih sah sha kitei ki bynta.
“Nga ngeit ba kan long ka jingeh ruh na ka bynta ka tnad pulit ïa kaba kin don manla ka minit ne manla ka por sha kitei ki bynta,” la ong u Bah Wahlang.
U Bah Wahlang u la ong ba hadien ka jingïohi ïa katei ka dur khih, ka la don ka jingktah ïa u kum u Rangbah Shnong bad u la ong ba ha ka jingkhmih kaba sani bha, kaba nyngkong ka long ba ki kmie ki kpa ki dei ban long kiba phikir na ka bynta ki khun ki kti.
U Bah Wahlang u la ïathuh ba katkum ka jingïoh jingtip ka jong u, utei u khynnah uba la pyni khyllew sap u dei na ka shnong Mawkasiang, bad uba la mad pat ïa ka jingmynsaw ha kane ka jingjia, bad u dang dei u khynnah uba dang 15-16 snem eiei ka rta bad u don hapdeng ka jingshah sumar hapoh NEIGRIHMS Hospital.
U Bah Wahlang u la ong ruh kum ki kmie ki kpa kim dei ban sarong ïa ka jingdon jingem namar ba utei u khynnah uba la ngat ha ka jingmynsaw, watla kam dei ka jingbakla jong u, hynrei u dang dei tang u khynnah uba dang hapoh ka 18 snem kaba mut ba um pat don ïa ka hok ban ïoh ïa ka Driving License, hynrei kumno pat utei u khynnah u la ïoh ban ñiah ïa ka scooty ban wan shaduh sha Mawpat-Umsawli.
“Nga sngew ban ong ba halor kaba ïadei bad kane ka kam, ka Enforcement Authority ka dei ba kan shimkhia lang khnang ba kan nym pynshlur ïa ki kmie ki kpa ba kin ai shabi lane kin ai kali ne scooty ne bike ïa ki khun kiba dang hapoh jong ka rta,” la ong u Bah Wahlang.
U la ong ruh ba lada ki kmie ki kpa ki ïasnohkti lang ha kaba ïadei bad kane ka bynta, u ngeit skhem ba kan kham pynduna ïa ki jingjia aksiden kiba kum kine ha ki lynti ki syngkien.
Nalor kata, u la ïathuh ba ha jinglong Rangbah Shnong ka jong u, u la shem ba bun ki khynnah wat hapoh katei ka shnong jong u kiba dang 13 ne 14 snem eiei ki la ñiah ïa ki scooty. Ka shnong haba ka ïohi ba kum kitei ki khynnah ba dang rit rta ki ñiah thuk-thuk ka ju bat bad knieh ïa u shabi bad ka ju phah wan ïa ki kmie ki kpa hakhmat ka shnong.
Shuh shuh u Bah Wahlang u la ong ba katei ka jingïatakhuh jong kitei artylli ki thuk-thuk ka la long kaba ishyrkhei haduh katta katta haduh ba la hap ban pynkit ïa utei uba mynsaw sha ka jaka ai jingsumar.
U Bah Wahlang u la ong ruh ba ka la dei hi ka kamram jong ka tnad pulit ba kan leh da kaba tyngeh ïa ki kmie ki kpa ruh khnang ba kane kan nym pynshlur ïa ki kmie ki kpa ba kin sarong halor ka spah ka phew kaba ki don.
U la ong ba ha kaba ïadei bad utei u khynnah uba la leh ‘stunt’, u ngeit skhem ba ka tnad pulit ka la leh eiei halor kane bad ba ki dei ban ai da kaba tyngeh ïa utei u khynnah.
U la ong ba um da tip thikna la ka la don ne em ka jingai ujor FIR na ka liang jong uto u khynnah uba la mynsaw hynrei lada kam don kum kata ka jingujor ruh lane lada ka don ka jingïamap kaba markylliang hapdeng jong ki, hynrei ka aiñ ka dei ban treikam na ka bynta uba leh ïa ka ‘stunt’ namar ba ka surok kaba u la leh ‘stunt’ ka dei ka surok jong u paidbah kaba ym don hok mano-mano ruh ban leit ïaleh ‘stunt’ ha ka jaka u paidbah.
“Nga sngew ban ong ba dei ban pyntreikam ïa ki kyndon jong ka Motor Vehicle Act, 1988, bad dei ban ai ka jingpynsaja kaba paka na ka bynta utei u khynnah namar kan long ruh ka jinghikai bad kan long ruh ka khubor na ka bynta kiwei pat ki khynnah kiba ju mlien ban ‘stunt’ ïa ki thuk-thuk jong ki ha ki lynti bad ki syngkien,” la ong u Bah Wahlang.
U Bah Wahlang u la ong ruh ba na ka liang jong ka shnong haba ka ïoh ïa kino-kino ki jingtip, ka shnong ka ju shimkhia ïa ki kamram jong ka shnong bad ka ju pyntip sha ki bor pulit ba kin leh ïa kaba donkam.
“Na ka bynta kane ka jingjia kaba la kham jur, nga sngew ban ong ba ka dei ka kamram jong ka tnad pulit ba kan ai jingsneng khnang ba kan long ka khubor na ka bynta kiwei,” la ong u Bah Wahlang.
U la ïathuh ba ki ju don ha ka khep ha kaba ki khynnah samla ki ju wan ban ïakynduh ïa u ban pan jingbit ban ïalehkai ‘stunt’ ha ki surok shnong, hynrei ka shnong baroh kawei kam ju shah satia namar ka surok ka dei jong u paidbah kam dei ka jaka ba kin ïalehkai ‘stunt’ ki khynnah.
“Namar ki don ruh kiba ïaid bad kiba ïeng kiba pyndonkam ïa katei ka surok bad ka lynti kaba lah ban wanrah sha ka jingma jingmynsaw”, la ong u Bah Wahlang.
La ïohi ba ha katei ka dur khih, utei u nongñiah ïa ka Bike uba la leh ‘stunt’ ha katei ka surok bad pynher sted ïa ka thuk-thuk haduh ba ka la pynlong ba un ym lah shuh ban tehlakam ïa ka bad syntuid ha surok bad pynlong ïa ka thuk-thuk jong u ban leit tynrah ïa ka scooty jong uwei pat u khynnah uba wan na ka liang pyrshah haduh ba une u nongñiah scooty u la her shajrong bad ym lah shuh ban khie.
Shuh shuh katkum ha katei ka dur khih, la ïohi ba utei u nongñiah bike hadien ba u la ur, u la khie pynsted bad u khlem shym la mynsaw satia katba u nongñiah ïa ka scooty pat u la thiah sah ha surok khlem lah shuh ban khie bad ki khynnah kiba don ha katei ka jaka ki la leit ban ïarap ïa u.
