Shillong, Jylliew 22
Ka State Co-ordination Committee of Coal Ow-ners, Miners, Exporters, Transportations & Dealers Forum (SCCCOMET & DF) ha ka 22 tarik Jylliew ka la ïakynduh kyrpang ïa u Myntri Rangbah ka Jylla u Conrad K Sangma bad aiti da ka jingthoh ban ai jingmut halor ka rukom tih Dewïong ha ka Jylla.
Ha kane ka jingïakynduh ka Forum ïa u Myntri Rangbah ka Jylla la synran lang ruh da u Symbud Myntri Rangbah u Bah Sniaw-bhalang Dhar, kynthup u MLA ka Khliehriat Constituency u Bah Kyrmen Shylla, ka MLA ka Sutnga-Saipung Con-stituency ka Kong Santa Mary Shylla kumjuh u Deputy Commissioner ka East Jaiñtia Hills District lem ki ophisar na ka tnad Mining & Geology.
Haba kren sha ki nongthoh khubor u Dr. P. Nongtdu uba long u dkhot jong ka Forum bad uba long ruh u Adviser ka Jaiñtia Coal Mining Dealer Association (JCMDA) u la ïathuh, ha ka dorkhas ka Forum ka la tyrwa sha ka Sorkar Jylla ïa ka rukom tih Dewïong kaba la tip kum ka ‘Special Legal Framework for Regulating Small-Scale Scientific Underground Coal Mining’.
U Dr. Nongtdu u la ïathuh, ka Sorkar kan pynlong ïa ka jingpeit bniah ïa ka jingtyrwa jong ka Forum bad kan thaw ïa ki kyndon na ka bynta ka jingtih Dewïong kaba ym dei ban palat ïa ka 5 hektar namar ka rukom bat khyndew jong ki trai jaka ha kane ka Jylla ka long kaba rit. “Ngi la kyrpad ïa ka Sorkar halor ka nongrim ba ka jingtih Dewïong kan long ha ka rukom ba yn ym don jingktah ïa ka Mei Mariang, kaba ym don jingktah ïa ki nongtrei tih Dewïong bad kaba yn ym don jingduhnong ïa ka Sorkar lyngba ka jingtih Dewïong ha ka Jylla” u la ong.
Shuh-shuh u la ïathuh haba u Myntri Rangbah ka Jylla u la peit ïa ka jingtyrwa jong ka Forum, u la ai dak kaba sngewtynnad ïa kaba u la ong, “Ka Sorkar ruh ka la pyrshang ban wad ki lad ki lynti ba kumno yn lah ban plie biang ïa ka jingtih Dewïong ha ka Jylla.”
Nalor kata u Dr. Nongtdu u la ong ba ïa ka rukom tih Dewïong la pyllait naduh u snem 2019, ïa kaba la pynshisha da ka rai jong ka Supreme Court bad kaba la hukum ban bud ryntih ïa ka rukom tih Dewïong kaba ïadei bad kane ka juk lane kaba la tip kum ka ‘Scientific Mining’.
U la ban jur ïa ka Sorkar ba, watla kane ka jingai jingmut jong ka Forum kan ym lah ban long ha kylleng ka Ri India, hynrei ha ka Jylla Meghalaya ka Sorkar ka dei ban pynurlong ïa kane ka rukom tih Dewïong, u la ïathuh ba na ka liang u Myntri Rangbah ruh u la pynpaw ba ka Sorkar ka la sdang ban peit bniah ïa kane ka kam bad pynpaw ka jingkyrmen ba ha kine ki khyndiat sngi ki jingdawa jong ki paidbah kin lah ban urlong.