Pynbna ka Jylla ïa ka ‘Organic Mission’ ba T.295 klur; soi soskular ka MEGNOLIA & IFOAM Organics Asia

Shillong, Jylliew 28 Ka Meghalaya ka la pynbna ïa ka sienjam kaba T.295 klur na bynta ban pynheh ïa ka prokram rep (jong ka) ba khlem ai dawai bad ka la tei ruh ïa ki...

Shillong, Jylliew 28

Ka Meghalaya ka la pynbna ïa ka sienjam kaba T.295 klur na bynta ban pynheh ïa ka prokram rep (jong ka) ba khlem ai dawai bad ka la tei ruh ïa ki jingïadei bathymmai bad ki ri ka pyrthei ban rah ïa ki kynthei nongrep ha ka rynsan ba pdeng jong ka rep ka riang kaba ïaineh.

Kine ki jingpynbna ki la wan hadien jong ka jingpynkut ïa ka ‘International Conference on Women Farmers and Sustainable Organic Agriculture’ kaba 2 sngi, kaba la pynlong da ka Meghalaya Natural and Organic Farming Society for Livelihood and Innovation in Agriculture (MEGNOLIA) ha ryngkat ka jingïatreilang bad ka IFOAM Organics Asia bad ka German Development Bank KfW Development Bank ha Shillong.

Kane ka jingïalang ka la kut noh ha ka Sngi Saitjaiñ.

Kane ka jingïalang kaba la pynlong hapoh ka phang pdeng ka ‘International Year of the Woman Farmer’ jong ka United Nations, “Women Farmers Leading Change Globally for Organic Food Systems,” ka la wanrah lang ïa kumba 400 ngut ki ‘Delegate’, ki nongthaw aiñ bad ki nongrep na palat 10 tylli ki ri.

Kawei na ki bynta ba kongsan jong ka jingïalang ka long ka jingsoi ïa ka jingïateh soskular hapdeng ka MEGNOLIA bad ka IFOAM Organics Asia, ha ryngkat ka jingpdiang ïa ka jingpynbna jong ka jingïalang kaba pynskhem ïa ki nongïashim bynta ban bud ïa ki kyndon ‘Organic’ jong ka pyrthei bad ka jingkylla ha ka rep ka riang ba la ïalam da ki kynthei.

Ka Sorkar Jylla ka la pyllait paidbah ruh ïa ka kylla ba-ar jong ka Meghalaya State Organic Mission (MSOM) 2024-2028, kaba thmu ban wanrah shuh sa 44,000 hektar bad 46,000 ngut ki nongrep barit hapoh ka jingrep ba khlem ai dawai (ba la ithuh).

Ha ryngkat ka jingkyrshan da ka jingbei tyngka kaba T.295 klur ha ki lai snem ban wan, kane ka sienjam ka thmu ban pynkylla ïa ka Meghalaya sha ka jaka rep ba khlem ai dawai ha ka pyrthei da kaba pynïasohlang ïa ki kynthei nongrep sha ki ‘value chain’ ba ïohnong ha ka rep ka riang.

Ha kane ka jingïalang, la sakhi ruh ïa ka jingsam ïa ki ‘cheque’ kiba shongdor T.5.80 klur sha ki ‘Integrated Village Cooperative Society’ ha baroh 12 tylli ki distrik kum ka bynta kaba ar jong ka jingkyrshan hapoh ka kylla banyngkong jong ka ‘Mission’.

Haba pynkut ïa kane ka jingïalang, ka Secretary ka tnad ka rep ka riang bad ka bha ka miat ki nongrep, Kong Isawanda Laloo ka la ong ba kane ka jingïalang ka la plie ïa ka rynsan ïa ki kynthei na kylleng ka pyrthei ban ïasam ïa ki jingmut bad ki jingshem jong ki.

“Ka Jylla ka la bei tyngka bad ka dang ïai bteng ban bei tyngka ha ki jingïalang kiba kum kine namar ngi ngeit ba ngi bei tyngka ha ki nongrep jong ngi, ngi bei tyngka ha ka lawei jong ngi, ngi bei tyngka ha ki khun ki kti jong ngi,” ka la ong.

Ka jingïalang ka la ban jur ruh halor ka bynta jong ka jingai jait sha ka kmie ha ka Jylla kum ka jingmyntoi kaba kyrpang ban kyntiew ïa ka roi ka par ha ka rep ka riang kaba la ïalam da ki kynthei.

Ka Karen Mapusua, President ka IFOAM Organics International, ka la batai ruh shaphang ka rukom ai jait sha ka kmie ha Meghalaya kum ka jingai mynsiem ïa ki kynthei nongrep ha ka pyrthei baroh kawei.

Kane ka jingïalang ka la pyni nam ruh ïa ki ‘Model’ kiba la jop ha ka pyrthei ha ka liang ka rep ka riang kaba ïaineh na ki ri ba kynthup ïa ka Japan, New Zealand, Nepal, Bhutan bad Kyrgyzstan.

Ha kane ka jingïalang, la ïoh ruh ïa ka jingkren na ka ‘Padma Shri’, Kong Trinity Saioo kaba la ai khublei ïa ka jingkyrshan jong ka Sorkar ha ban ïoh ïa ka jingpynskhem ‘Organic’ bad ki lad pynïasoh sha ki ïew ki hat bad ai khublei ruh ïa u Myntri Rangbahduh ka ri, u Narendra Modi uba la kyntiew ïa u shynrai Lakadong ha ka G7 Summit, da kaba ong ba u la wanrah ïa ka jingithuh ïa ki jingpyrshang jong ki kynthei nongrep ka Meghalaya ha kylleng ka pyrthei.

Shuh shuh la pynkut ïa ka jingïalang da ka jingleit jngoh ïa ka Ri-Bhoi, ha kaba ki ‘Delegate’ ki la ïakren bad ki kynhun nongrep ba la ïalam da ki kynthei, ki nongrep sohtrun (ba khlem ai dawai), ki SHG, da kaba sakhi hi dalade ïa ki jingpyrshang jong ka Jylla ban tei ïa ka ïoh ka kot ba la ïalam da ki kynthei.