Shillong, Naitung 06
U Bah Powell Sohkhlet, Executive Member ka Khasi Hills Autonomous District Council (KHADC), uba khmih ïa ka tnad Land u la pyntip, ba ka jingwan rah ïa ka Land Amendment Bill, kaba la mynjur khlem ka jingpyrshah ha ka Dorbar ba dangshu dep, kam dei kaba lah ban pynduh bor ïa ki Shnong, ki Hima, ki Raid ne ki Rangbah Shnong.
“Ngi la mynjur ha ka Dorbar ba dang shu dep ha u bnai Jylliew bad ïa kane ka Bill la mynjur khlem kano-kano ka jingpyrshah,” la ong u Bah Powel haba kren sha ki lad pathai khubor ha ka sngi Nyngkong jong ka taïew.
“Nga pynpaw ka jingsngewkmen ba ngi la ïoh ban wanrah ïa kane ka Bill, namar ngi sngew ka long kaba donkam bha, khamtam eh haba ïadei bad ki Raid lane ka jaka jong ki paidbah, kiba don ha ki Hima, ha ki Raid bad ha ki shnong ki thaw kumjuh,” u la ong.
U la ong ba hadien ba la ïohi ha ki lad pathai khuobr ba la wanrah ïa ka Amendment, ki la don katto katne kiba pynsaphriang ha ki rynsan social media, da kaba shim katto katne ki jingpynsngewthuh bakla.
U Bah Powel u la kdew ruh, ba ka jingwanrah ïa ka Amendment Bill, ka long ban buh pud ïa ka rukom ai jaka bad kam don kum kata ban ong ban pynduh bor noh ïa ki Shnong, ki Hima ne ki Raid.
“Ha ka jingshisha ngim donkam shuh ban pynshai halor kane, namar ka ïingdorbar baroh kawei naduh ka Liang Synshar bad Liang Pyrshah ngi la mynjur ïa kane ka Bill, satang ban phah sha u Lat lyngba ka District Council Affairs.”
Khnang ban weng ïa ka jingïalam bakla da katto-katne ïa ki paidbah haba ïadei bad ka Ceiling, u Bah Powel u la ong ba ka Ceiling kaba don ha ka section 16 hapoh ka Khasi Hills Autonomous District Council Administration and Regulation Act 2021, kadei ka aiñ kaba la pass da ka EC barim ha ki snem ba la dep, kaba la buh ïa ka bynta ban don ka Ceiling.
U la pynsngewthuh ba ka Ceiling kamut ka jingbuh limit lane ka jingbuh pud ba ki Hima, Raid bad ki Shnong kin ai ïa ki jaka sha ki Raid ne jaka paidbah sha kino-kino ki riew shimet.
“Balei ka la buh ïa kine, namar ha ki snem ba la dep kam shym la don ka jingtehlakam lane Regulation ne ka jingpyrkhing ba ki Hima, ki Raid ne ki Shnong, kin ai ïa ki jaka paidbah ne ki jaka Raid sha ki riew shimet lane sha ki kynhun bad kumta ngi la ïohi ha ki snem ba la dep, ba da ki phew bad spah akar, ki jaka ba dei ban ïoh ki paidbah, ka la leit pynban sha ki katto-katne ki riew shimet ne ki kynhun, namar kane ka daw ka EC barim ka la buh ïa kane ka Ceiling bad ka la buh ïa ki kyndon ban ïakynduh ïa ki Hima, Raid bad ki Shnong ban ïakren kumno ban buh noh ïa ka Ceiling,” la ong u Bah Powel.
U ong “Kane ka Ceiling ka mut haduh katno ka Hima, Raid bad ki Shnong, ki lah ban ai ïa ki jaka paidbah sha ki riew shimet ne kynhun,”.
Shuh shuh u la ong ba ka la don ka jingïakynduh lang bad ki Hima ha ka jingdonlang ki Syiem, Myntri nangta bad ki Raid bad ki Shnong bad kawei ka jingsngewtynnad haba ïadei bad kane ka jingïakynduh, ka EC barim bad ki Hima, Raid bad ki Shnong ban pyntreikam ïa kane ka aiñ ka long, ba lah ban pynbha ïa ka kyndon kaba don ha ka Act, kata ka long ban mang jaka na kine ki jaka Raid, Hima bad Shnong na ka bynta ki briew ba duk, khnang ba ki briew jong ngi ki bym don ïing, don sem, ki bym don jaka ban rep ba kin ïoh jaka na ka liang jong ka Hima, Raid bad ki Shnong khnang ba kin ïoh shna ïing.
“Baroh ki Syiem, ki Sordar Shnong, Rangbah Shnong, ki la mynjur ïa ka jingthmu jong ka District Council, ba don kane ka Land Bank lane lyngkhot khyndew, khnang ba ki longïing ba duk kin ïoh ban shna ïing bad ka la don ka jingai jingmut ruh ban peit kumno khamtam ïa ki paidbah kiba ïoh ka skhim shna ïing baduk na ka Sorkar Pdeng lane ka PMAY,” u la bynrap.
Namarkata, u ong ba ki Raid, ki Hima kin mang jaka na ka bynta ki briew kiba duk.
“Ngi la ïakren bha bad ki ophisar jong ngi bad ngi la shong ruh ha ka Advisory Land Committee, kaba don ha KHADC ban peit ïa ka khyndew ka shyiap jong ngi, kam shym la ïaid shuh shakhmat namar ym shym la pyntreikam,” la ong u Bah Powel.
Kum u EM bad kum ka Party ba ïalam ïa ka EC, ngi la ïakren halor ka jingduh noh ïa ka jaka jong ngi bad khamtam ngi ïohi ba ka jingtuh bad jingduh noh ki jaka kadei tang sha ki katto-katne kiba heh spah, kiba lah ban thied da ki phew bad spah akar.
Ka EC ka ïohi, ba lada ka long kumne kamut ym don jaka shuh na ka bynta ki briew ba duk kiba wan ban pan jaka.
U la ong ruh ba ka jingpyntip (notification) ba ngi la pynmih ha ka 11 tarik u Jylliew 2026 ka ong kumne, Homestay 2 akar, Industry 4 akar, Resort/Hotel 4 akar, Agricultural/ Horticultural land 10 akar, Educational Establishment 8 akar, Schools 10 akar, Colleges 10 akar, Universities 15 akar, Vocational Institute etc 5 akar, Fisheries 3 akar, Animal Husbandry 3 akar, Cash crop Plantation 12 akar, Hospital/Nursing Home and Wellness Centre 5 akar, Sports Academy/Stadiums/ Sports Complex akar, Religious Institutions 5 akar, Commercial establishment 5 akar.