Shillong, Naitung 07
Ki Khuntrai, Pynursla ki la mih shakhmat ban pynshai halor ka jingmih khubor bapher-bapher kaba sngew kumba la thew ba ki la ieh madan, ngim don shuh ban bat ïa la ka hok ïa ka dustur ka riti, namar kata ha ka kyrteng jong ka Khun Kur Longtrai Pynursla, Pdengraid kiba dei ki nongri nongsumar ïa ka dustur ka riti ha Pynursla kumba la pynkhamti da u ñi u Kong naduh ki longshwa manshuwa, kumjuh ka bor ba hakhlieh jong ngi ki Longtrai, mantrai katkum ka jingshisha ban pynshai paidbah, ha kaba ïadei bad ka kam Rangbah Shnong Pynursla.
Ha ka kyrwoh ba la phah ki ong “Ngim shym la ieh madan bad ngi dang ïai peit ïai khmih ïai bat skhem ïa ka dustur ka riti kumba la pynskhem da u Syiem u Kmie jong ngi ka Hima Khyrim, ka KHADC bad ka Guahati High Court ba donburom naduh u snem 2000 ba ka kam Rangbah Shnong ha Pynursla, Pdengraid katkum ka riti, dustur dei ban bat tang da ki kur Khongmawloh, Sohkhlet bad Khongthaw.
“Ngi dap da ka jinglyngngoh kaba khraw haba ngi ïohi ïa ka jingsaphriang ki khubor lamler, kiba khlem da tip bniah ïa kaei kaba la jia katkum ka jingshisha,” ki la ong.
Ki la pyntip ba ha ka dorbar kaba nyngkong ha ka 14 Ïaïong 2026, na ka liang jong ngi ki khuntrai, ngi la pynmih ar ngut ki ban ïa shim bynta ha ka kam kum u Rangbah Shnong, u wei na ka kur Khongmawloh bad u wei na ka kur Khongthaw, hynrei kynsan-kynsan lamih sa u wei haka dorbar, kata u Banteilang Thabah uba la kam ba u mih na ka kur Khongmawloh, katkum ka riti ka dustur uba khlem da mynjur ki Khuntrai bad ki paidbah ba ieid ban pynneh pynsah ïa la ka riti ka dustur na ka bynta la ka jaidbynriew ba kyrpang.
Te kumta ka dorbar ha katei ka sngi la pynsangeh noh shuwa bad la pynlong biang ha ka sien kaba ar, ha kaba na ka liang ki Khuntrai bad ki paidbah kiba ju pynneh pynsah ïa ka riti ka dustur, ki la dawa na u nongpynïaid dorbar shipor, ban pynïaid kumba ju pynïaid katkum ka dustur ka riti kumba ju leh naduh ki longshuwa manshuwa bad lada um leh kumta na ka liang jong ngi bad ki paidbah ngin nym ïa shim bynta namar ka la dei ka jingthombor ïa ka dustur ka riti.
Kaba phylla ka long ba u nongpynïaid dorbar shipor u la kren pynban da ki ktien kiba khor kiba la thombor ïa ka dustur ka riti bad u la pynbna kynsan ba la thung Rangbah Shnong ïa u Banteilang Thabah.
Na ka liang jong ngi, ngi la pynpaw ba ngim hun ïa katei ka dorbar pynban u nongpynïaid dorbar shipor u la pynwai ïa ka dorbar, khlem da don kano-kano ka jingïatai sani, la ong ki Khuntrai Pynursla.
“Ngi sngewthuh ba lada ngim leh ei-ei, kan sa paw sha ka pyrthei ba ngim don shuh lane ba ngi la ieh ïa la ka dustur ka riti jong ka Shnong Pynursla, kumba ki paidbah kiba ju pynneh pynsah ruh ki bthah ba ngin pynpaw ïa ka dak ba ngi dang don ban pynneh pynsah ïa ka dustur ka riti, ka shu long tang ka jingthombor ïa ngi, namar kata ngi leit ban ujor sha u Syiem u Kmie jong ngi ka Hima Khyrim,” ki la bynrap.
Na ka liang u Pa’ Iem u la khot ban sngap na baroh ar-liang mamla, hato la don ne-em ka jingthmu pynkhei? ïa ka dustur ka riti, kumjuh ïa ka hukum jong ka Guahati High Court.
Halor katei na ka liang u Pa’iem u la shem ba ym don kaba kum kata ka jingpynkhei? bad u la ai ïa ka rai kaba shai bha kaba ngi la pyndait lang hangne.
Ba haba u Pa’iem u la shem ba kam don kaba kum kata ka jingpynkhei? ïa ka dustur ka riti kumba la pynskhem da ka Guahati High Court, ngi ruh ngi la pdiang hun bad ngim kwah ban mih kano-kano ka jingpynkulmar paidbah naba ngi angnud ïa ka suk ka sai? kaba ïa ïaid ryngkat bad ka dustur ka riti ban neh ban sah ka jaitbynriew ba kyrpang jong ngi u Khasi.
Kane ka jingpynshai ngim don jingthmu ban pynshit ïano ïano, hynrei kumba phi ïohi ïa ka hukum, ngi pynshai ba ka riti synshar khlieh briew ha shnong Pynursla, ka dangneh dangsah ha ki lai kur kumba julong na ki kur Khongmawloh, Khongthaw bad Sohkhlet, ha kaba ïadei bad ka jinglong Rangbah shnong, ymdei kumba la pynshai bakla ha ki lad pathai khubor bapher-bapher.
