Shillong, Nailar 09
U Symbud Myntri Rangbah ka Jylla Bah Sniawbhalang Dhar u la ong, ka Sorkar Meghalaya ka la don ha ka jingïakren paka bad ka Sorkar Pdeng ban thaw ïa ka polisi na ka bynta ka jingtih dewïong kaba rit, bad kyntu ïa ki briew ha ki jaka ba don dewïong ba kim dei ban duh jingkyrmen.
Haba kren ha ka jingïalap ilekshon kaba la long dang shen ha East Jaiñtia Hills, u Bah Sniawbhalang u la kdew ïa ka jingkular jong u ha ka jingïalap ilekshon ha u snem 2018 ba kular pynlong aiñ ïa ka kam tih dewïong.
“Ha u snem 2018, ha Jalaphet, nga la ong ïa ki paidbah lada ngim pynlong ain ïa ka jingtih dewïong, wat ai ba ngin wan ïalap ilekshon. Ngi la leh ïa la ka jong ka bynta bad ngim shym la thok,” u la ong.
U Bah Sniawbha u la ong ba ka Scientific Mining policy ba la pynbna ha ka 19 tarik Naitung, 2019 ka long ka bym lah ban treikam ha Meghalaya namar ka jingdawa jong ka Sorkar Pdeng ba kan long kaba duna eh 100 hectare, lane kumba 240 akar.
“Naei ki briew kiba duk kin ïoh jaka kat kata? Ngi la ong ïa ka Sorkar India ba ïa kane ka policy ym lah ban pyntreikam ha Meghalaya,” u la ong.
U Symbud Myntri Rangbah u la ong ba u Myntri ka tnad Ministry of Coal u la thaw ïa ka komiti ban peit ïa ki kam tih dewïong kiba rit.
Hadien kane, la pynlong ïa ka jingïalang kaba seisoh ha ka 31 tarik u Naitung bad u Additional Chief Secretary, Coal Ministry.
Ka jingthmu mynta, u la ong, ka long ban pynbor ïa ka jingpynhiar ïa ka jaka bad ban ai ïa ka bor pynïaid sha ka Jylla.
“Ngin pyrshang ban pynduna ïa ka jingdonkam jaka bad wad bor ïa ka Sorkar Jylla ban ailad ban tih hangne. Hynrei ka hap ban long lyngba ka scientific mining. Ka Sorkar Pdeng ka la bthah ïa ki nongtih ban pynkhreh ïa ki plan wat na ka bynta 5-6 akar ruh,” la ong u Bah Sniawbha.
“Ki la kren kham mynshwa shaphang ka jingtih thliew khnai. Mynta ki kren ïa ka rukom kaba kum kata hynrei kaba kham jylliew, ha kaba uwei u rung da kaba ïeng, ym da kaba thiah,” u la ong.
U la ong ba ki jingmynjur ban tih ka shong ha ka Sorkar Pdeng bad ka Jylla ka wad ïa ki kyndon ba kyrpang na ka bynta ki nongtih ba rit jong ka Meghalaya.
“Ki briew ki ong ba ka Sorkar ka leh thok. Kam dei kumta. Ka bor kam shong tang ha ngi. Lada ka dei kumta, nga la pynlong ain ïa ka jingtih dewïong naduh lashai ka sngi,” u la ong.
“Haduh mynta ka sngi, ym don Jylla ha India kaba lah ban ailad ban tih hi dalade. Ka jingbit ka hap ban wan na ka Sorkar Pdeng. Ngi pan ba ïa kane ka bor dei ban ai ha ka Jylla jong ngi ban ïarap ïa ki nongtih ba rit jong ngi.”
