Gangtok, ïaïong:
Ka sorkar Sikkim ka thmu ban khang shipor sa 17 tylli ki skul Primary ba la pynïaid da ka sorkar mynta u snem, da kaba kdew ïa ka jinghiar palat ka jingpynrung kyrteng ïa ki khynnah skul namar ka jinghiar palat ki rukom pyntreikam jong ka jylla. Kane ka sienjam ba la pynbna da u Secretary ka tnad pule puthi u Taashi Chophel Lepcha ha ka sngi Balang ka 1 tarik, Ïaïong, ka la pynmih ïa ka jingsngewkhia hapdeng ki bynta jong ki seng bhalang bad ki nongshim bynta ha ka pule puthi.
Haba kren ha ka State-level Education Conference kaba la long ha Chintan Bhawan, u Lepcha u la ong ba ka jinghiar jong ka jingdon jong ki khynnah skul ka dang long ka jingeh kaba ïai bteng na ka bynta ka rukom hikai skul jong ka Sikkim.
U la kdew ba 38 tylli ki skul rit ki la khang shipor ha u snem 2025 hapoh ki jinglong kiba kum kine, bad mynta la buh ïa ka jingtyrwa kaba thymmai ban khang sa 17 tylli ki skul ha une u snem ba mynta.
Ki heh sorkar ki pynskhem ba ka jinghiar jong ka jingpynrung kyrteng ka dei kham bunsien na ka daw jong ka jingduna ïohkhun, ha kylleng ka Jylla.
Ka sorkar ka la kynthoh ba ka jingpynbeit ryntih ïa ki jingtei skul ka long kaba donkam ban pynthikna ïa ka jingpyndonkam hok ïa ki jingdon jingem hakhmat ka jingduna jong ki khynnah skul.
Hynrei katei ka rai, ka la wanrah ïa ka jingkynthoh na u nongïakhih imlang sahlang, u Pravin Sharma (Upreti), uba la kyntu ïa ka sorkar, ba kan pyrkhat biang ïa katei ka sienjam.
Ha ka jingpynbna ba la pynmih ha ka sngi Balang, u Sharma u la ong ba ki jingkhang kim lah ban ai jingkheiñ bha ïa ki jingeh ha ka imlang sahlang kiba ki samla pule ki ïakynduh, khamtam kito kiba na ki longïing kiba duk kiba shaniah shibun ha ki skul sorkar na ka bynta ban ïoh ïa ka jingpule bad ki jingshakri ba ïadei bad kane.
U la kynthoh ba ka rai ka paw kumba la shim khlem ka jingbishar bniah, kaba pynshong nongrim ha ki sakhi sabut shaphang ki daw ba kongsan jong ka jingduna ka jingpynrung kyrteng.
“Ha ka jaka ban weng ïa ki jingeh kiba tynrai kum ka jingbym biang ki jingtei, ka jingbym don ka jingtip jong ki kmie ki kpa, bad ka jingbym lah ban ïoh ïa ki jingshakri kiba kongsan kum ka jingbam bad ka koit ka khiah, ka sorkar ka i kumba ka shaniah ha ki jingthew kiba lyndet,” u la ong.
U Sharma u la kdew ruh ïa kaei kaba u la batai kum ka rukom kaba ju wan biang ha ki rai polisi, da kaba kdew ba 97 tylli ki skul rit la khang ha u snem 2024 khlem da pyntreikam ïa ki “lad pynbeit kiba don jingmut”.
U la maham ba ka jingkhang biang biang khlem ki jingpynkylla ha ka rukom treikam ka lah ban pynthut ïa ka jinglong jingman kaba neh slem jong ka jinghikai paidbah ha ka Jylla.
Haba pynpaw ïa ki jingsngewkhia halor ka jingïaryngkat ha ka jingïoh jinghikai, une u nongïakhih u la pynpaw ïa ka jingïapher kaba paw ha ka jingsynshar, da kaba kynnoh ba bun ki nongmihkhmat paidbah ki jied ïa ki skul shimet na ka bynta ki khun jong ki katba ki jaka pule sorkar kiba pynbiang ïa ki paidbah kiba kham bun ki ïakynduh ïa ka jingkhang suki suki.
Da kaba khot ïa ka jingtreilang, u Sharma u la kyrpad ïa ki nonghikai, ki samla pule, ki seng samla, bad ki seng bhalang ban pynpaw ïa ka jingpyrshah ïa katei ka rai.
U la kyntu ïa ka sorkar Jylla ban pynphai biang ïa ki jingthmu ban khang bad ha ka jaka kata ban pynleit jingmut ha kaba pynkhlaiñ ïa ki skul sorkar lyngba ki jingpynkylla kiba kynthup lang bad kiba pynshong nongrim ha ki sakhi.
Ki jingkylla ki la wanrah biang ha ka jingpyrkhat ïa ki jingeh kiba ki Jylla kiba kham rit kum ka Sikkim ki ïakynduh ha kaba pynïadei ïa ki jingkylla ha ka jingbun briew bad ka jingdonkam ban pynneh ïa ki rukom hikai paidbah kiba ïadei bad kiba lah ban ïoh.
Kane ka jingthmu ban khang ïa kine ki skul, ka la wanrah ïa ki jingkhuslai jingmut ïa kiba bun.
