Shah rai pynrem palat 70,000 ngut ki runar ha Bihar

Patna, Jymmang: Ki la don palat 70,000 ngut ki briew kiba shah kynnoh pynïap briew, rahbor, lute bad dawa pisa, ki la shah rai pynrem ha ki iingbishar ha kylleng ka Bihar hapdeng u bnai...

Patna, Jymmang:

Ki la don palat 70,000 ngut ki briew kiba shah kynnoh pynïap briew, rahbor, lute bad dawa pisa, ki la shah rai pynrem ha ki iingbishar ha kylleng ka Bihar hapdeng u bnai Kyllalyngkot bad Ïaïong jong une u snem.

Haba ïasam ïa ki jingtip ba bniah halor ki jingshah rai pynrem ha ki saw bnai ba nyngkong jong une u snem, u ADG (headquarter) u Sunil Kumar u la ïathuh ba ka jingbishar kaba sted ka la pynlong ïa ka jingshah rai pynrem ha ki 70,624 tylli ki mukotduma, ba kynthup ïa ki 213 tylli ki kam pynïap briew, 252 tylli kiba shah pynngat ha ka Arms Act, 17 tylli ki kam runar bad 51tylli ha ki kam rahbor bad  218 tylli ki kam leh beijot bad ka POCSO.

U la pynpaw ba arngut ki briew ki la shah pynngat ha ka jingpynshitom da kaba rai pynïap ha ki kti jong ka aiñ, katba 453 ngut ki la shah pynngat ha ka jingshah set phatok shi jingim.

“Kumjuh ruh, 253 ngut ki briew ki la shah rai pynrem palat 10 snem, katba 651 ngut ki la shah set phatok duna ïa ka 10 snem, katba 981 ngut ki la shah set phatok tang ar snem bad 68,284 ngut ki la shah daiñ kuna ne shah teh shah set phatok,” u la bynrap.

“Baroh ki don 318 ngut kiba la shah rai pynrem bad shah rai pynïap ha ki kti ka aiñ ha ki 252 tylli ki mukotduma jong ka Arms Act, 506 ngut ha ki 213 tylli ki mukotduma pynïap briew, 267 ngut ha ki 218 tylli ki mukotduma Rape bad POCSO, 62 ngut ha ki 51 tylli ki mukotduma bad 66 ngut kiba la donkti ha ki kam lute bad 34 ngut ha 34 tylli ki mukotduma,”  la ong u ADG (ka tnad treikam).

U ADG (Law and Order) u Sudhanshu Kumar u la ong ba ïa kane ka kam ba thymmai kum u Superintendent of Police (Rural) la thaw na ka bynta ki phra tylli ki District kata ka East Champaran, Samastipur, Vaishali, Siwan bad Madhubani.

Ïa kane ka post la thaw da ka jingthmu ban pynthikna ba kan ïaid beit ïaid ryntih ka suk ka saiñ ha kitei ki distrik, u la ong bad bynrap ba kan ïarap ha ka ban pynsted ïa ki mukotduma.

Ka State’s Cyber Crime and Security Unit (CCSU) ka la kem ïa 602 ngut ki nongleh kam sniew ha ki saw bnai ba nyngkong jong kane ka snem, pyrshah ïa ki 1098 ngut ki nongleh kam sniew kiba la shah kem ha u snem ba la dep (2025).

Arngut ki briew ki la shah pynshitom da ka ban rai pynïap ha ki kti jong ka aiñ, katba 453 ngut ki la shah set phatok shi jingim.

Na kane ka jingthok pisa kaba la ïathuh ba ka la kot sha ka 199.09 klur tyngka, u IG, CCSU, u Ranjit Kumar Mishra u la ong ba kane ka unit ka la bat 51.84 klur tyngka, kaba long 26.04 percent na ka pisa ba la bat baroh.

“Ka unit ka la lah ban pynphai biang T.7.06 klur sha ki nongshah pyndik ha ki kam thok ha ka cyber,” u la bynrap.

Kane ka unit ka la jubab haduh 9.03 lak tylli ki call ha ka cybercrime call centre 1930, la ong u Mishra, da kaba bynrap ba kane ka call centre ka la sdang ban pdiang kumba 8100 tylli ki call ha ka shisngi na ka 5500 shisngi hadien ba la buh ïa ka IVRS (Interactive Voice Response System) ha ka call center 1930 ha u bnai Rymphang jong une u snem.

Baroh ki case ba la mudui halor ka cyber financial fraud ki long 59,579 tylli hapdeng u Kyllalyngkot bad Ïaïong jong une u snem, u la ong bad bynrap ba ka Bihar ka wan ha ka kyrdan kaba saw ha kaba la buh jingthoh ïa ki jingujor online bad ki FIR ha ka ri baroh kawei.

Haba pynpaw ba ka unit ka la ithuh haduh 5035 tylli ki Mule account, u IG u la ïathuh ba ka unit ka la ithuh haduh 22 tylli kum kine ki tnad bank ha kaba bun na ki Mule account la plie.

Ïa ka sienjam aiñ la shim hadien ka jingtohkit ïa ka bynta jong ki nongtrei bank ha kine ki mukotduma.

Ka mule account ka dei ka bank account kaba dei hok kaba la pyndonkam da ki nongleh kam sniew ban pdiang, pynkylla, bad buhrieh ïa ka tynrai jong ka pisa ba la tuh ne ba la ïoh beaiñ.

“Ka tnad ka la khang 4147 tylli ki nombar mobile halor ki mat ba ïadei bad ka kam thok pisa lyngba ka cyber ba la pyntip ha ka National Cyber Crime Reporting Portal (NCRP), katba 638 tylli ki nombar IMEI la khang,” u la ong.

Ïa kane ka unit la thaw kum ka unit kaba kyrpang na ka Economic Offences Unit (EOU) ha u bnai Kyllalyngkot 2026. Ka dei ka nodal unit ban shimkhia ïa ki jingjia jong ki kam runar ha ka kompiwtor.