I. R. Dkhar
Dang mynhynnin ka sngi, ngi la ïoh ban pule na ki Kotkhubor ba ka Sorkar ka la ïaleh ban pynkylluid ïa ki surok da kaba ym shah ïa ki kali ban ïeng ha ki footpath ne ha kano-kano ka jaka bym dei ban ïeng khnang ban ïarap ha kaba pynkylluid ïa ki surok. Ngi la ïohi ba ka la ïarap khyndiat ïa ka jingdheng ki kali. Kane ka jingwanrah ka Sorkar ïa ka Aiñ ka la ïarap katto katne ïa ka jingkhapngiah ha Sor Shillong. Dang mynhynnin ka sngi, ngi la ïohi na ki Kotkhubor ba ka Sorkar ka la pynmih ïa ka Aiñ ban pynkynriah ïa ki nongdie madan ha Police Bazar. Ki Seng jong ki nongdie madan kaba la tip kum ka Meghalaya and Greater Shillong Progressive Hawkers and Street Vendors Association (MGSPHSVA) ki la pyrshah jur ïa ka jingleh jong ka Sorkar, wat la ka Sorkar ka la ai jaka ïa ki ha MUDA. Ngim tip ïa ka kynrum-kynram kaba la wanran ha kane ka bynta, hynrei kum ki paidbah kiba ïaid ba ïeng, ngi sngewdei ban ai ka jingïaroh ïa ka Sorkar kaba la ïaleh ban pynkylluid ïa ka ïaid ka ïeng jong ki paidbah, ki nongleit ki nongwan khamtam ha kane ka jaka ka Police Bazar kaba long ka ïew kaba thnem bha. Ngim tip ïa kano kaba dei bad kano kaba lait. Tip kaba dei ïa ki nongshong dukan ne ïa ka Sorkar. Hynrei ïa ïaei kaba ngi kum ki nongleit nongwan, ki nongshong shnong kiba beh ïa ka por bad kiba peit ïa ka jingibit jingibiang ïa ka imlang sahlang, ngi peit ba ka Sorkar ka la leh ïa kaei kaba dei ban long kumba ka dei ban long. Tang kawei kaba ngi peit ka long ba hangne ha sor Shillong bad ha ka Jylla Meghalaya hi baroh kawei, kano-kano kaba ka Sorkar ka mut ban leh na ka bynta ka jingkylluid bad ka jingbit jingbiang ha ka synshar ka khadar, ka don beit ka jingpyrshah. Ka jingïaleh ne jingpyrshah ka long beit na ki Seng Bhalang ne na u riewshimet ne kano-kano ka Seng/Synjuk. Ki jingleh jong ka Sorkar ka long kaba dei bad ka jingleh jong ki Seng Bhalang ruh ka long kaba dei. Tang ïano phin ïamynjur. Hooid donkam ka jingpyrshah ïa kaei kaei ka bym dei. Hynrei kaei kaei ruh ka dei ban long na ka bynta ka jingroi jingsan bad ka jingkiew shaphrang (development). Kam dei ban sah hajuh katba kiwei pat ki la kiew shaphrang bad ki donkam iwei ïa iwei pat ha kane ka pyrthei jong kane ka jingjuk mynta.
Haba ïadei bad ka jingpynkylluid ïa ki surok, ngi ïohi ïa ka jingdonkam ba ka Sorkar hi ka la dei ban peit jngai bha sawdong ka sor Shillong. Sha nongkyndong lei lei yn nai ïakren. Kumba ngi tip ka jingblok kali ka long shaba palat. Ban leit na Rynjah sha ïewduh, ka shim por shikynta shiteng ne ar kynta. Te kumno u nong-leit jingleit uba beh ïa ka por un shem? Ka ktah ym tang ïa ka por hynrei ka wanrah ruh ïa ka jingsngewsih khamtam ïa kito kiba pang bashitom, ban leit ïakynduh ïa u Doctor ne sha ki Hospital. Hooid ban ong ba hap ban pynheh ïa ka surok ka long kaba eh ïa ka Sorkar. Dei na kane ka daw ba ka Sorkar ka la plie ïa ka New Shillong ban wanrah ïa jingkylluid ka Sor Shillong ka ban long noh ka Old Shillong. Te haba ngi peit ka surok Rynjah sha Mawlynrei dan lah ban pynheh ha ki jaka-jaka, ban pynlong noh 2 lane ne 4 lane namar ki ïing kim pat tam sha surok. Nangta na Umpling sha Ishyrwat ter ter shaduh NEIGRIHMS bad palat, dang lah ban pynheh ïa ka surok. Phin peit ïa ka New Shillong mynta, ki surok, ki la dei ban pynlong 4-lane, hynrei ki long tang single/double lane. Te kan jia aiu hadien habud? Hato kan ym wanrah ïa ka jingeh hadien habud? Nangta, kumba ngi ïohi na ki Kotkhubor, ka surok na Mawmaram sha Nongthliew ter ter ban mih sha Mawlaingut/Mawmih ban poi sha Mawlyndep /Umbir /damsite ter ter ban poi Umsaw/GS Road, ka dei ban long 4-lane khnang ba ki kali ban leit sha Guwahati ne ki truck kit jingkit ban leit bad ban wan, kim donkam shuh ban wan na / sha Shillong ban leit sha Nongstoiñ ter ter sha West Khasi Hills. Nangta ka surok na 3-mer, Nongkseh/Kynton sha Umlyngka ban poi sha Mawmih/ Mawlaingut/ Shiliang-um ter ter donkam ban don khnang ban suk ka leit ka wan.
Kitei ki long katto-katne ki jaka ba ka Sorkar NPP ka dei ban shimkhia ban pynheh ïa kitei ki surok. Katba ki jingshna ïa ki surok 4-lane ne 2-lane ki la ïaid shaid-shaid mynta hapoh kane ka Sorkar, ha kylleng ki jaka, ngi kyrmen ruh ba kan peit ïa kitei ki jingai-jingmut ruh. Ka Sorkar ka la dei, da kawei ka jingïamynjur lang jong ki Myntri baroh, ban thaw ia ki aiñ /policy na ka bynta ka development, ba ki trai jaka trai puta, ki dei ban kohnguh beit. Dei na ka daw ba kam don ka aiñ /policy jong ka Sorkar ba kiei kiei baroh ha kaba ïadei bad ki jaka puta ki sah kumjuh.
