Washington, Risaw:
Ha kane ka kynti, la ong ba ka la mih ka jingsngewkhia hadien ba ki tnat ba dei khmih ïa ka jinglong- jingman ka suiñbneng bad ka tnat mariang halor ka jingkylla ka suinbneng bad lehse ka lah ruh ban long kaba kongsan ban shim khia kyrkieh halor ka koit- ka khiah ha ka pyrthei ban saiñ dur ïa ki polisi jong ki sorkar hadien ba ka jingshit ka la wanrah ïa ka jingiap jong ki 3 Million ngut ki mynsiem briew hapdeng u snem 2016 bad 2023.
La pynmih da ka British medical journal ha shwa ka COP 31 climate summit ha u Naiwieng, kane ka kaiphod kaba shisien ka la lum lang ïa ki 146 ngut ki nongwad bniah na ki 30 tylli ki ri ban bishar bniah ïa ka jingktah jong ka jingkylla ka suinbneng ïa ka koit ka khiah jong ki nongshong shnong ha ka pyrthei.
Ka la ong ba ki don ki jingiap kiba la buh jingkynmaw haduh 710,000 ngut ha u snem 2023 bad palat 70% na kata ka jingiap ki dei kiba iadei bad ka jingkylla ka suinbneng kaba la pynlong da u briew.
Ka Marina Romanello, kaba dei ka executive director jong ka project wad bniah halor ka koit ka khiah bad ka jinglong ka suinbneng, ka Lancet Countdown, ka la ong ba ki la don “lai million ngut ki briew kiba iap na ka jingshit jingkhriat ha ka pyrthei baroh kawei ha ka por ba 8 snem naduh ka Paris Agreement” jong u snem 2015.
Bad “68% na kita ki jingiap ki dei kiba iadei beit bad ka jingkylla ka suinbneng.”
Ka jingiateh kular jong ka pyrthei kaba tehsong ïa ka ain kaba la pdiang ha ka nongbah jong ka France ka thmu ban khanglad ïa ka jingshit jong ka pyrthei haduh kaba duna bha ïa ka 2C bad ban bud ïa ki jingpyrshang ban pynneh ïa ka haduh 1.5C haba ianujor bad ki kyrdan shwa ka karkhana.
